Endemik Asperula lilaciflora subsp. phrygia(Bornm.) Schönb.- tem. ve endemik Asperula pestalozzae Boiss. (RUBIACEAE) türleri üzerinde farmasötik botanik araştırmalar

Abstract

Bu çalışmada Rubiaceae familyasına ait Asperula pestalozzae Boiss. endemik türü ve Asperula lilaciflora subsp. phrygia (Bornm.) Schönb.-Tem. endemik alttürü farmasötik botanik yönden araştırılmış, türlerin morfolojik, anatomik, tüy yapısı, palinolojik ve kimyasal (antioksidan aktivite ve toplam fenolik bileşikler) özellikleri ayrıntılı olarak ilk kez ortaya konmuştur. Morfolojik çalışmalarda türlerin ayrıntılı deskripsiyonları verilmiş, çizim ve fotoğraflarla desteklenmiştir. Tüy morfolojisi için SEM'de ayrıntılı inceleme yapılmış, tüylerin vejetatif ve generatif organlardaki yapısı ve dağılımı verilmiştir. Anatomik çalışmalarda kök, gövde ve meyveden enine; yapraktan ise enine ve yüzeysel kesitler alınarak anatomik yapıları aydınlatılmıştır. Polen morfolojisi için SEM'de örneklerin fotoğrafları çekilmiş ve palinolojik özellikleri belirlenmiştir. Kimyasal çalışmalarda türlerin toplam fenolik madde miktarları ve antioksidan özellikleri analiz edilmiştir. Metanol ekstrelerin antioksidan özellikleri, 1,1-difenil-2-pikrilhidrazil radikalini (DPPH•) süpürücü etki tayini ve 2,2'-azino-bis-3-etilbenzotiazolin-6-sülfonik asit radikal katyonu (ABTS•+) süpürücü etki ile belirlenmiştir. Kimyasal sonuçlara göre, Asperula pestalozzae türünün toplam fenolik madde miktarı ve DPPH• süpürücü etkisi Asperula lilaciflora subsp. phrygia'dan daha fazladır. ABTS•+ süpürücü etki ise ekstrelerin konsantrasyonları ile doğru orantılı şekilde artmaktadır.