İletişim aracı olarak mekan tasarımı

Abstract

Mekanların hedeflenen kullanıcı tarafından, amaçlanan şekilde kullanılmaması, kullanım sırasında zorlanma yaşanması ve vandalizm gibi istenmeyen davranışların ortaya çıkması çok sık karşılaşılan durumlardır. Bu gibi durumlar, tasarımcı ile kullanıcı arasında bir iletişim sorunu olarak değerlendirilmektedir. Yukarıdaki gözleme dayanarak, bu çalışmada mekan tasarımı bir iletişim süreci olarak ele a1ınmış; etkin bir kullanım için, kullanıcının bütün yönleriyle göz önünde bulundurulduğu ve mekanı oluşturan elemanların olası etki ve iletilerinin farkında olunduğu bir yaklaşım önerilmiştir. Tez üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde, mekan kavramı tanımlanarak, mekan tasarımının iletişimsel yönü ortaya konmuş; daha sonra iletişim kavramı ve iletişim süreci ele alınarak, mekan tasarımı bir iletişim süreci olarak değerlendirilmiştir. İkinci bölümde, iletinin belirlenmesindeki kriterler, kaynak olarak tasarımcı ve hedef olarak kullanıcı ana başlıkları altında ele alınmıştır. Üçüncü bölümde ise, belirlenen iletilerin mekana kodlanmasında göz önünde bulundurulması gereken kriterler ortaya konulmaya çalışılmış; bunun için mekanın davranışı yönlendirmesi ve davranış üzerindeki dolaylı etkileri ile mekan tasarımında kullanılan elemanların olası etkileri irdelenmiştir. Son olarak, genel bir değerlendirme yapılmıştır.