Cezaevlerindeki hükümlü çocuklarının beşeri sermaye yatırımı olarak eğitim hakkına erişimi : Adalet anaokulları örneği

Abstract

Toplumsal bir varlık olan insan, doğuştan kazandığı, vazgeçemediği, herhangi bir ayrımcılığa maruz kalmadan kullanacağı, evrensel nitelikteki haklarla donatılmaktadır. İnsan hakları ile bağlantılı bütün haklar, fiziksel ve ruhsal anlamda yetişkinlere göre daha güçsüz ve yetişkinlere bağımlı olmaları açısından çocuklar için ayrıca düzenlenmektedir. Pozitif statü hakları arasında yer alan eğitim hakkı, özellikle çocukların diğer haklarını anlamlı kılmaktadır. Yaşama hakkı, gelişme hakkı, çalışma hakkı, düşünce özgürlüğü gibi haklar doğrudan ya da dolaylı olarak eğitim hakkının kullanılmasından etkilenmektedir. Eğitim hakkının kullanılması ve eğitime erişim okul öncesi eğitimi de kapsamaktadır. Ancak dezavantajlı durumda olan gruplardan anneleriyle birlikte cezaevinde kalan çocuklar, okul öncesi eğitime erişmekte ve eğitim hakkına sahip olmada sorunlar yaşamaktadır. Annesi hükümlü olduğu için ya yakınlarıyla birlikte ya da Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı bünyesindeki kurumlarda kalan çocuklar, bu iki durumun dışında cezaevinde annesiyle birlikte kalabilmektedir. Bu çalışma; ulusal ve uluslararası mevzuatta çocuk haklarına, çocuk haklarının tarihsel gelişimine ve diğer hakları anlamlı kılması bakımından beşeri sermaye yatırımı olarak eğitim hakkına yer vererek annesiyle birlikte cezaevinde kalan 0-6 yaş grubundaki çocukların okul öncesi eğitime erişimi kapsamında Adalet Anaokulları örneğini ele almaktadır.