Sağlıklı yaşlanma temelli planlı davranış teorisi, niyet ve davranış ilişkisi

Abstract

Yaşın ilerlemesi ile birlikte bireylerin sağlıklı yaşlanma konusuna verdikleri önem artmaktadır. Düzenli fiziksel aktiviteye katılım sayesinde bireylerde fizyolojik, psikolojik ve sosyolojik gibi birçok faydalar meydana gelmektedir. Bu sayede bireyler, mevcut sağlık durumlarını korumak ve devam ettirmek gibi avantajlara sahip olabilmektedirler. Dolayısıyla bu araştırmada, yetişkin bireylerin sağlıklı yaşlanma amacıyla rekreasyonel fiziksel aktivitelere katılım niyet ve davranışlarında etkili olan faktörleri araştırmak amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda, bireylerin fiziksel aktivitelere katılım niyeti ve davranışları planlı davranış teorisi kapsamında incelenmektedir. Araştırmada tesadüfi olmayan örnekleme yöntemlerinden kartopu ve kolayda örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemini, 30 yaş ve üzeri 933 yetişkin ve yaşlı bireyler oluşturmuştur. Veriler yüz yüze görüşme tekniği ve internet ortamında anket aracılığı ile toplanmıştır. Elde edilen veriler istatistik paket programında sıklık, yüzde, ortalama ve standart sapma analizleri yapılmıştır. Ardından, planlı davranış teorisi ve fiziksel aktivite ilgilenimi ölçeklerine ilişkin ifadeler için istatistik paket programında açıklayıcı faktör analizi, doğrulayıcı faktör analizi ve yol analizi uygulanmıştır. Sonuç olarak, planlı davranış teorisi boyutları ve fiziksel aktivite ilgilenimi ile niyet arasında, algılanan davranışsal kontrol ve niyet ile davranış arasında anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir.