Anadolu Sak Zekâ Ölçeği'nin (ASİS) ölçüt geçerliğinin incelenmesi: ÜYEP örneği

Abstract

Bu araştırmada Anadolu-Sak Zeka Ölçeği'nin (ASİS) Üstün Yetenekliler Eğitim Programları (ÜYEP) tanılaması kapsamındaki ölçüt geçerliği incelenmiştir. Araştırmada ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmada ÜYEP tanılama sınavına başvuran öğrencilerden; özel yetenek tanısı almış 30 öğrenci ve özel yetenek tanısı almayan öğrencilerden sistematik örnekleme yöntemiyle seçilmiş 123 öğrenci olmak üzere toplam 153 öğrenci yer almaktadır. Öğrencilerin zekâ düzeyleri ASİS kullanılarak, yetenek ve yaratıcılık puanları ise Matematiksel Yetenek Testi (MYT) ve Bilimsel Üretkenlik Testinden (BÜT) elde edilmiştir. Ayırt edicilik geçerliği kapsamında yapılan t- testinde özel yetenek tanısı alan grup ve özel yetenek tanısı almayan grup arasında, genel zekâ puanı ortalamaları açısından anlamlı fark bulunmuştur. ASİS'in grup ayırt edicilik geçerliğini incelemek amacıyla yapılan ayırıcı fonksiyon analizinde, ASİS özel yetenekli olan ve olmayan katılımcıların %84,3'ünü doğru bir şekilde sınıflamıştır. Uyum geçerliği kapsamında yapılan Pearson Momentler çarpımı korelasyon analizi sonucunda ÜYEP tanılama puanı, MYT ve BÜT puanları ile genel zekâ arasında anlamlı bir ilişki bulunmuştur (rÜYEP= .77; rMYT= 72; rBÜT= .55;p< .001, n=131). Yordama geçerliği kapsamında çoklu doğrusal regresyon analizi yapılmıştır. Yordayıcı değişkenlerin ÜYEP tanılama puanı üzerindeki göreli önem sırası ise; Sözel Potansiyel Endeksi (SPE) (ß = 0,478), Görsel Potansiyel Endeksi (GPE) (ß= 0,264) ve Bellek Kapasitesi Endeksi (BKE) (ß= 0,253) şeklindedir. Sonuç olarak ASİS'in ölçüt geçerliğine ilişkin ek kanıtlar elde edilmiştir.