Otizm spektrum bozukluğu olan öğrencilerin özel eğitim öğretmenlerinin alan yeterlilikleri bağlamında bilimsel dayanaklı uygulamalar hakkındaki görüşleri

Abstract

Araştırmanın amacı, otizm spektrum bozukluğu (OSB) olan öğrencilerin özel eğitim öğretmenlerinin alan yeterlikleri bağlamında bilimsel dayanaklı uygulamalar (BDU) hakkındaki görüşlerinin belirlenmesidir. Katılımcı grubunu, Milli Eğitim Bakanlığı'na (MEB) bağlı bir okulda OSB'li bireylerle çalışan 18 özel eğitim öğretmeni oluşturmaktadır. Nitel araştırma yaklaşımlarından fenomenolojik desenle gerçekleştirilen araştırmanın verileri araştırmacı günlüğü ve yarı yapılandırılmış görüşme soruları ile toplanmış ve içerik analizi ile analiz edilmiştir. Araştırmanın bulguları, öğretmenleri etkili özel eğitim öğretmenlerinin anlayışlı/sabırlı, bireyselleştirmeyi/uyarlamayı bilen, nitelikli meslek bilgisine sahip öğretmenler olması gerektiğini ifade etmişlerdir. Öğretmenler öğretim süreçlerini tüm aşamaları ile planlanması gerektiğini belirtmişlerdir. Yöntem ve teknikleri belirlerken ise öğrencilerin bireysel farklılıklarını göz önüne alınması, anlatılacak konuya uygun olması gerektiğini ifade etmişlerdir. Öğretmenlerin büyük bir bölümü BDU terimini ve kapsamını bilmediklerini ifade etmişlerdir. Uygulamaların akademisyenler tarafından araştırmalar yapılarak bilimsel dayanaklı seçildiğini ifade etmişlerdir. Öğretmenler BDU kullanılarak gerçekleştirilecek bir eğitim planlaması sürecinde dikkat edilmesi gerekenler noktasında farklı önerilerde bulunmuşlardır. Bulgular kapsamında uygulamaya yönelik öğretmenlere OSB alanında yazılı ve bilgilendirici materyallerin hazırlanması, üniversitelerin özel eğitim yetiştiren bölümlerinde BDU'ya yönelik teorik ve uygulamalı eğitimlerin arttırılması önerilmektedir. İleri araştırmalara yönelik bu araştırma bulgularının ileri araştırmalara klavuz olarak kullanılması önerilmektedir.