Okullarda yönetim süreçlerinin etkililiği ile öğretmenlerin örgütsel bağlılıkları arasındaki ilişkinin incelenmesi

Abstract

Bu araştırmanın amacı, devlet okullarında görev yapan öğretmenlerin görüşlerine göre okul yönetim süreçlerinin etkililiği ile öğretmenlerin örgütsel bağlılık düzeyleri arasındaki ilişkiyi incelemektir. Yönetim süreçleri; karar verme, planlama, örgütleme, iletişim, eşgüdümleme, etkileme ve denetleme olmak üzere yedi temel işlev üzerinden ele alınmıştır. Bu bağlamda, öğretmenlerin bu süreçlerin işleyişine ilişkin algıları ile örgütsel bağlılık düzeyleri arasındaki ilişkisel yapı analiz edilmiştir. Araştırma, nicel araştırma yöntemi çerçevesinde ilişkisel tarama modeliyle yürütülmüş ve Eskişehir ili Tepebaşı ilçesindeki ilkokul ve ortaokullarda görev yapan ve araştırmaya gönüllü katılım gösteren öğretmenlerden elde edilen verilerle gerçekleştirilmiştir. Buna göre araştırmanın evreni 2.174 öğretmenden, örneklemi ise 360 öğretmenden oluşmaktadır. Veriler, daha önce geçerlik ve güvenirlik çalışmaları yapılmış iki ayrı ölçek aracılığıyla toplanmıştır. Elde edilen bulgulara göre, öğretmenlerin yönetim süreçlerinin etkililiğine ilişkin görüşleri genel olarak orta-yüksek düzeydeyken; örgütsel bağlılık düzeyleri de benzer şekilde yüksek bulunmuştur. Yapılan analizler sonucunda, yönetim süreçlerinin etkililiği ile örgütsel bağlılık arasında istatistiksel olarak anlamlı ve pozitif yönlü bir ilişki olduğu saptanmıştır. Ayrıca, öğretmenler açısından yönetim süreçlerinin etkililiği, örgütsel bağlılık düzeylerini anlamlı düzeyde yordadığı belirlenmiştir. Bu bulgular, okul yöneticilerinin yönetim süreçlerindeki etkililiğinin yalnızca kurumsal işleyişi değil, aynı zamanda öğretmenlerin kuruma olan aidiyetlerini ve mesleki motivasyonlarını da doğrudan etkilediğini göstermektedir. Son olarak araştırma bulguları, etkili bir okul yönetiminin öğretmen bağlılığına katkı sunabileceğini ve bu bağlamda daha katılımcı, şeffaf ve iletişime dayalı yönetim yaklaşımlarının geliştirilmesi gerektiğini ortaya koymaktadır.