Lise öğrencilerinde duygu düzenleme güçlüğü ile ilişkisel saldırganlık arasındaki ilişkide affetmenin aracı rolü : karma desen çalışması

Abstract

Bu araştırmanın amacı, ergenlerde duygu düzenleme güçlüğü ile ilişkisel saldırganlık arasındaki ilişkide affetmenin aracı rolünü içeren hipotetik modelin test edilmesidir. Bunun yanında aracılık modeline ilişkin derinlemesine bilgi elde etmek amacı ile ergenlerin ilişkisel saldırganlık ile ilgili görüşlerini belirlemek de amaçlanmaktadır. Araştırmada açıklayıcı sıralı karma yöntem çerçevesinde nicel ve nitel araştırma yöntemleri işe koşulmuştur. Araştırmanın ilk aşamasındaki nicel kısmında 1012 lise öğrencisinden veri toplanmıştır. Nitel aşama ise nicel aşamaya katılan ve nitel araştırma için gönüllü olan 15 katılımcı ile gerçekleştirilmiştir. Nicel veriler temel aracılık modellemesi ile nitel veriler ise betimsel analiz ile incelenmiştir. Araştırma sonuçlarına göre, duygu düzenleme güçlüğü ile ilişkisel saldırganlık arasındaki ilişkide affetme ve affetmenin alt boyutları olan affetme bileşenleri, empati kurma, öfkeyi sürdürme ile intikam almanın kısmi aracı rolü olduğu sonucuna varılmıştır. Bu bulguları, destekler nitelikte katılımcılar arkadaşlarına zarar vermek ya da incitmek istediklerinde; duygu düzenleme güçlüğünün alt boyutları olan duygu düzenleme stratejilerine sınırlı erişim ve olumsuz duygular karşısında yeni davranış geliştirme de zorluklar yaşadığı ve affetme çabasında olmadığı ve bu yüzden dışlama, geçiştirme, yalnızlaştırma ve dedikoduya yönelik ilişkisel saldırganlık davranışları sergiledikleri sonucuna ulaşılmıştır. Sonuç olarak tüm bu bulgular ergenlerin duygu düzenleme güçlüğü yaşamasının ilişkisel saldırganlık için risk faktörü olurken affetmenin ise koruyucu bir faktör olduğuna işaret etmektedir.