Fotoğraf odaklı sanat üretim süreçlerinde a/r/tografik sorgulamalar

Abstract

Fotoğraf görüntülerin yaşamımıza girdiği tarihsel süreçten itibaren, görüntü olanakları günden güne gelişmiş ve yaşamımızı yoğun bir şekilde etkilemiştir. Görsel veriler, yaşamımızın her alanına sızarak bir bombardıman halini almıştır. Fotoğraf tarihindeki gelişmelere dair bilgiler, öznel deneyimler ve görsel bombardımanla yaşam sürdürüyor oluşu araştırmacıda birtakım sorgulamalara sebep olmuştur. Bu nedenle araştırmanın temel amacı, öznel deneyimlerin, alternatif tasarım süreçlerinde yarattığı duyumsal, duygusal ve düşünsel bakış açılarının tasarım çalışmalarında nasıl ifade bulacağıdır. Bu sorgulamasında, popüler olanın dışına çıkarak, fotoğraf çekme eylemine karşı mesafeli bir tutumla öznel bir dil yakalamayı amaçlamıştır. Araştırma, yaşayan sorgulama ile anlamlanarak, sanat temelli bir araştırma yöntemi olan a/r/tografi ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın hem katılımcısı hem araştırmacısı olması sebebiyle süreçsel deneyimlerini sanatçı/araştırmacı/ öğrenen ve öğreten kimlikleri bağlamında otobiyografik ve oto-etnografik bir sorgulamayla analiz etmiştir. Araştırmada veriler araştırmacı günlüğü, sanat ve tasarım çalışmaları, yazılı ve görsel materyallerden oluşan dokümanlardan elde edilmiştir. Verilerin rizomatik analizi sonucunda "öznel sorgulamalar", "karşıtlıklar", "öznel sorgulamalarda estetik kurcalamalar" ve "sorgulama, karşıtlık ve estetik havuzundaki öğrenme akışı" anlamlandırmalarına ulaşılmıştır.