Öğrenme güçlüğü erken belirtileri tarama ölçeğinin psikometrik niteliklerinin belirlenmesi

Abstract

Bu araştırmada öğrenme güçlüğü olabilecek çocukların erken yaşta belirlenebilmesi için Öğrenme Güçlüğü Erken Belirtileri Tarama Ölçeği (ÖGEBTÖ)'nün geliştirilmesi ve psikometrik özelliklerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Ülkemizde okul çağında öğrenme güçlüğü sorunları yaşayabilecek öğrencilerin erken dönemde belirlenmesine yönelik öğrenme güçlüğünün okul öncesi dönemdeki erken belirtilerini kapsamlı olarak değerlendiren bir ölçeğe rastlanılmamış olması bu araştırmanın en önemli gerekçesidir. Araştırmaya pilot uygulama aşamasında 151, ana uygulama 739 ve Doğrulayıcı Faktör Analizi uygulamasına 340 çocuğu herhangi bir alanda öğrenme güçlüğü tanısı almış toplam 1230 ebeveyn katılmıştır. Ayrıca ölçüt bağımlı geçerlik aşamasına 93 ebeveyn ve test tekrar-test uygulaması aşamasına 106 ebeveynden veriler elde edilmiştir. Ölçek geliştirme çalışması kapsamında ölçeğin geçerliğini incelemek için ölçüt bağımlı geçerlik, yapı geçerliği, ayrıt edici geçerlik ve kapsam geçerliği çalışmaları gerçekleştirilmiştir. Ölçeğin güvenirliği incelenirken de madde-toplam korelasyonu, alt ölçekler arası korelasyon, iç tutarlılık katsayısı, alt-üst %27 güvenirliği, iki yarı güvenirliği ve test-tekrar test güvenirliği çalışmaları yapılmıştır. Analizler sonucunda ÖGEBTÖ'nün geçerlik ve güvenirlik analizlerinden elde edilen bulguların ölçeği geçerli ve güvenilir kabul edebilmek için yeterli olduğu görülmüştür. ÖGEBTÖ'nün toplam 52 madde ve dört alt faktörden oluştuğu, alt faktörlerin Dil Gelişimi ve İletişim, Bilişsel Beceriler, Psikomotor Gelişim Becerileri, Sosyal-Duygusal Beceriler olduğu görülmüştür. Bulgular literatürde ortaya konulan ölçütler doğrultusunda tartışılmıştır.