Tüketicilerin yaşam tarzı ve gıda neofobi eğilimi

Abstract

Yiyecek- içecek sektörü günden güne yenilenerek değişim göstermektedir. Farklı ve daha önce uygulanmamış hizmetleri bulup, tüketicilere sunmak yiyecek ve içecek işletmelerinin bulundukları pazarda bir adım öne çıkmalarını sağlamaktadır. Bu durum gıdada çeşitlilik arayan bireyler tarafından olumlu karşılanmasına rağmen, yeni yiyeceklere karşı endişeli tüketiciler de bulunmaktadır. Kişilerin tüketim alışkanlıkları ise yaşam tarzları doğrultusunda şekillenmektedir. Yaşam tarzları, bireylerin neler yaptıklarını, neden yaptıklarını ve bu eylemleri gerçekleştirmelerinin ne anlama geldiğinin anlaşılmasına yardımcı olmaktadır. Bu noktadan hareketle bu çalışmanın temel amacı tüketicilerin yaşam tarzlarının gıda neofobi eğilimlerine etkisinin incelenmesi olarak belirlenmiştir. Böylece bireylerin yaşam tarzı doğrultusunda neofobi eğilimleri saptanarak; yeni gıda çeşitleri üreticilerinin hangi pazara hitap edebileceğini öngörmek mümkün olacaktır. Araştırmanın amacı doğrultusunda nicel bir çalışma gerçekleştirilmiş, 450 katılımcıya çevrimiçi anket uygulanmıştır. Geçerliliği kabul edilen 435 anket analize tabi tutulmuştur. Araştırma verilerinin toplanmasında, "Gıda Neofobisi Ölçeği" ve "Değerler ve Yaşam Tarzı (VALS 2) Ölçeği" kullanılmıştır. Elde edilen verilere faktör analizi, t-testi, tek yönlü varyans analizi ve basit doğrusal regresyon analizi uygulanmıştır. Araştırma sonucunda yaşam tarzının alt boyutları olan inanan ve hayatta kalan yaşam tarzlarının gıda neofobisi eğilimi üzerinde pozitif yönde etkili olduğu, deneyimci yaşam tarzının ise negatif yönde etkili olduğu tespit edilmiştir. Buna ek olarak hayatta kalan ve inanan yaşam tarzının gıda neofilisi üzerinde pozitif yönde etkisi olması , bu yaşam tarzlarının gıda neofobi eğilimiyle birlikte çeşitlilik arayışı içerisinde bulunduklarını göstermiştir. Ayrıca cinsiyet, yaş, medeni durum ve eğitim durumu demografikleri ile gıda neofobisi arasında anlamlı bir ilişki bulunduğu ve sağlık endişesinin kişinin gıda tüketiminde etkili olması çalışmanın diğer sonuçlarındandır.