Kahvelerdeki kafein miktarının hazırlama yöntemine göre değişiminin kromatografik olarak incelenmesi

Abstract

Günümüzde kahve, antioksidan ve faydalı biyolojik özellikleri içermesi nedeniyle fonksiyonel bir gıda maddesidir. Kafein, Dünyanın başlıca kaynaklarından olan kahve çekirdekleri (Coffea arabica ve Coffea robusta) ve çay yaprakları (Camellia siniensis) ve aynı zamanda kola fıstığı (Cola acuminate), koka fasulyesi (Theobroma cacao ), yerba mate (Ilex paraguariensis) ve guarana meyvelerinin (Paullinia cupana) de bulunmasıyla birlikte metilksantin ailesinin bir pürin alkaloididir. Ayrıca dünya çapında 63 bitki türünün yaprakları, tohumları veya meyvelerinde doğal olarak bulunan bir maddedir. Yetişkinler için kafein dozunun <400 mg/gün olması gerekir. Fazla miktarda alındığında sinirlilik, uykusuzluk, titreme ve bilinç kaybı gibi yoksunluk belirtileri gözlenmektedir. Kafein alımının pozitif tarafı ise, tip 2 diyabet hastalığını, Parkinson ve Alzheimer gibi çeşitli hastalıkları önlemeye yardımcı olmasıdır. Ayrıca antioksidan ve anti-kanser aktivitelerine sahiptir. Bu tez kapsamında, demleme yöntemlerine göre kahvelerdeki kafein miktarının değişimi YPSK-DAD yöntemi ile tayin edilmiştir. Kafein analizi, 274nm dalga boyu, 0,7 mL/dk akış hızı, %45 (h/h) Metanol: Su mobil fazı, PFPP (Pentaflorophenil propil) (200mm x 4.6mm x 5µm) kolonu ile 10µL enjeksiyon hacminde gerçekleştirilmiştir. Kolon sıcaklığı oda şartlarında tutulmuştur. DAD dedektör ile yapılan deney basit ve hızlı işlem basamaklarına sahip olduğu için geliştirilen yöntem ile 10-50 ppm derişim aralığında kalibrasyon grafiğinden korelasyon katsayısı 0,9998, saptama sınırı 0,088 ppm ve tayin alt sınırı 0,029 ppm olarak hesaplanarak geri kazanım çalışmasından %96,81- 101,03 sonuçları elde edilmiştir.