Çevrimiçi uzaktan eğitimde öğreten rollerinin belirlenmesi: Delphi tekniği uygulaması

Abstract

Uzaktan eğitimde yaşanan dijital değişim ve dönüşüm, paradigma değişimi, 21.yüzyıl becerileri, pandemi etkisi ile birlikte öğreten rolleri de değişmektedir. Bu doktora tez çalışmasının temel amacı, eğitimin geleceğine yön verdiği düşünülen faktörler bağlamında değişen öğreten rollerinin belirlenmesidir. Nitel ve nicel iki evre içeren araştırma, keşfedici sıralı karma model olarak desenlenmiştir. İlk evrede, eğitimin geleceğine yön faktörlerde, genel eğitim teorilerinde, uzaktan eğitim teorilerinde, uzaktan eğitimde kullanılan teknolojiler bazında tarihsel gelişim sürecinde, alanyazında yapılan çalışmalarda, öğrenen rollerinde ve kurumlar bazında öğreten rolleri incelenmiştir. Bütün bu başlıklarda yöntem olarak nitel araştırma tekniği kullanılmıştır Betimsel analiz yapılmıştır. Analiz sürecinde çözümlenen veriler, önceden alanyazında var olan temalar bağlamında yeniden kodlanmış ve 7 tema oluşturulmuştur. Oluşturulan temalar altında yer alan ifadeler 3 alan uzmanı, 1 Türk Dili uzmanı tarafından değerlendirilmiştir. İkinci evrede ise uzman görüşüne ihtiyaç duyulan konularda geçerli ve güvenilir yanıtlara ulaşmayı sağlayan ve ardışık anket turlarından oluşan Delphi tekniği kullanılmıştır. Bu teknik bağlamında ardışık anket turları düzenlenerek nicel veri toplanmıştır. Uzmanların seçiminde amaçlı rastgele örneklem yöntemi kullanılmıştır. 64 uzmanın katılımıyla Delphi tekniği kapsamında ilk turda araştırmacı tarafından hazırlanan yarıyapılandırılmış bir form uygulanmıştır. Uzmanlardan gelen yorumlar ve sonuçlar bağlamında 2. tura devam edilmiştir. 2.turda 5'li likert ölçeği ile nicel veriler toplanmıştır. İlk tura katılan 64 uzmandan 48'i ikinci tura katılmıştır. Cevaplar istatistiksel olarak (ortalama, mod, medyan, çeyrekler arası açıklık) değerlendirilmiştir. Araştırmada, alanyazın taraması ve uzman görüşleri sonrasında ulaşılan bulgularla 5 tema, 14 ifadeden oluşan çevrimiçi uzaktan eğitimde öğreten rolleri belirlenmiştir. Bu bağlamda, çevrimiçi uzaktan eğitim veren öğretenler, kurumlar ve alanyazına güncel öğreten rollerinin belirlenmesiyle katkı sağlandığı düşünülmektedir.