X kuşağı ve Y kuşağının paternalist liderlik algıları üzerine bir araştırma

Abstract

Paternalistik liderlik davranışları, özellikle Doğu kültüründe oldukça yaygın olan liderlik davranışlarındandır. Bunun nedeni ise Doğu kültürünün Batı kültürüne göre daha toplulukçu ve yüksek güç mesafesine sahip olmasıdır. Türkiye'de etkin olan toplumsal kültürün Doğu kültürü ile benzer özellikler gösterdiği göz önünde bulundurulduğunda, paternalist liderlik davranışlarının Türk çalışanlar tarafından da benimsendiği belirtilebilir. Bu çalışmanın amacı, iş gücünün en büyük kuşağı olan X kuşağının ve çalışma hayatının yeni üyeleri olan Y kuşağının paternalist liderlik algılarının ortaya konmasıdır. Böylelikle, küreselleşmiş bir dünyada büyümüş olan X ve Y kuşaklarının, Doğu kültürü ile ilişkilendirilen paternalist liderliğe, bakış açıları öğrenilebilir. Bu çalışmaya, Eskişehir'de bulunan bir üretim tesisinden 116 çalışan katılmıştır. Veriler, Aycan (2006) tarafından geliştirilen paternalist liderlik ölçeği uygulanarak toplanmıştır. Veri analizinde SPSS programı kullanılmıştır. Bu çalışmada; faktör analizi, tek-grup T-testi, Levene varyans testi ile bağımsız örneklem T-testi, Pearson modeli korelasyon ve faktör ortalamaları yapılmıştır. X kuşağı ve Y kuşağının paternalist liderlik algılarının yüksek seviyede olduğu bulunmuştur. Bu çalışmanın sonuçları, X kuşağı ile Y kuşağı arasında, paternalist liderliğin boyutlarına ilişkin (iş yerinde aile ortamı ile hiyerarşik statü ve otorite) anlamlı farklar olduğunu ortaya koymaktadır. Korelasyon analizi, iş dışı yaşama katılma boyutunun hem birebir ilişki kurma boyutuyla hem de sadakat beklentisi boyutu ile orta derecede pozitif bir ilişkisi olduğunu göstermektedir.