İşsizlik sigortasının uygulanabilirliği açısından İş ve İşçi Bulma Kurumunun yeniden yapılanma gereği

Abstract

Sosyal güvenliğin temel amacı, bireyleri toplumsal risklerin dışında tutmaktır. Sosyal güvenlik herşeyden önce, insanlarda bir güvence duygusu yaratmak ve bu güvenceyi bozacak her türlü tehlikeyi önleyebilmek sorunudur. Bağımlı çalışma karşılığı ücret geliri elde ederek yaşamını sürdürenlerin oranı arttıkça, işsizlik riskide daha büyük bir sorun olarak ortaya çıkmaktadır. Özellikle ülkemiz gibi gelir ve tasarruf imkanlarının az olduğu durumlarda, kısa sürel işsizlik halleri dahi yaşamsal açıdan tehlikeli bir hal almaktadır. İşsizlik Sigortası ise ; kendi isteği ve kusuru dışında işsiz kalan ve gerekli çabayı göstermesine rağmen iş bulamayan bireylerin karşılaştıkları gelir kaybını gidermeyi ve işsizliği önlemeyi amaçlayan, sigortacılık tekniği ile faaliyet gösteren bir sosyal güvenlik sistemidir. Günümüzde 39'u piyasa ekonomisinde olmak üzere toplam 42 ülkede uygulanmakta olan ''İşsizlik Sigortasık'' ülkemizde 1959 yılından bu yana gündemde olmasına, kalkınma planlarında yeralmasına ve bugüne kadar 27'den fazla yasa tasarısı ve önerisi hazırlanmış olmasına karşın gerçekleştirilebilmiş değildir. Türkiye için uygulanabilir bir işsizlik sigortası modeli belirlenirken, öncelikle bu sigortanın uzun yıllardır uygulandığı örneklerin incelenmesi gereklidir. Yol gösterici nitelikteki bu örnekler incelenerek sosyo-ekonomik göstergelerimize uyarlanabilecek bir işsizlik sigortası modeli oluşturmak gerçekte o kadar zor değildir. Zor olan, oluşturulan modelin uygulanmasında yetkili ve sorumlu tutulacak olan İş ve İşçi Bulma Kurumu'nun mevcut durumuyla başarılı olabilmesidir. Bu nedenledir ki, ülkemizdeki tek yasal istihdam kurumu olan İş ve İşçi Bulma Kurumu'nun işgücü piyasasının izlenmesinde ve istihdam politikalarının oluşturulmasında etkin bir hale gelebilmesi için modernizasyon ve hızlı bir yeniden yapılanma sürecine ihtiyaç duyulmaktadır.