Rekreasyonel yerel parkların sahip olması gereken özelliklerin uzman görüşlerine göre belirlenmesi : Eskişehir ili örneği

Abstract

Boş zaman değerlendirme alışkanlıkları toplumsal kalkınma için önem arz etmektedir. Parklar, herhangi bir ücrete tabi olmaması, insanların yaşadıkları bölgede açık alan rekreasyon faaliyetlerine uygun olması, kolayda boş zaman aktivitelerinin yapılabileceği ve bireye sportif, sanatsal, kültürel aktiviteler gibi birçok alanda herhangi bir aktivitenin ve etkinliğin parçası olabilme olanağı tanıyacak şekilde düzenlenme imkânına sahip rekreasyonel alanlar olarak ön plana çıkmaktadır. Özellikle mahalle arasında bulunan parklar, aktivitelere ulaşım ve katılım noktasında kolaylık sağlar. Parklarda, zorlama olmadan gönüllü olarak geçirilen zaman dilimi bireye ve dolaylı olarak topluma katkı sunmaktadır. Yapılan incelemeler neticesinde parkların birbirinin benzeri olduğu, farklı aktivite imkânları sunmadığı gözlemlenmiş ve bir standartlaşmanın olmadığı görülmüştür. Kaliteli parklar için standartlaşma önemli görülmüş ve araştırmanın amacı; rekreasyonel yerel parkların sahip olması gereken özelliklerin uzman görüşlerine göre belirlenmesi olarak şekillendirilmiştir. Bu amaçla öncelikle Eskişehir Büyükşehir Belediyesi bünyesinde bulunan yirmi mahalle/komşu parkı gözlem tekniği ile incelenmiş ve Eskişehir’de yaşayan alan uzmanları ile odak grup görüşmeleri yapılmıştır. Literatür, odak grup görüşmesi ve gözlem neticesinde elde edilen otuz beş maddelik özellik havuzu, delfi tekniği ile Türkiye’deki alan uzmanlarına ulaştırılarak tekrar uzman görüşüne iki tur halinde başvurulmuştur. Alan uzmanları, on beş özelliği mahalle/komşu parklarının olmazsa olmaz özelliği, altı özelliği ise parkların temalarına, alan büyüklüklerine ve kullanıcı profillerine göre şekillenebilecek özellikler olarak belirlemiştir. Araştırmanın son aşamasında, belirlenen bu özelliklerin gözlem yapılan yirmi mahalle/komşu parkındaki mevcut durumu incelenmiş ve parkların belirlenen özelliklere sahip olma durumunun yeterli düzeyde olmadığı saptanmıştır. Belirlenen bu özellikler standartlaşma sürecine katkı sağlayacak ve kaliteli parkların oluşumuna zemin hazırlayacaktır.