Dünya Ticaret Örgütü tarım anlaşmasının tarım politikaları ve ticareti üzerindeki etkileri

Abstract

Dünyadaki bütün ülkeler tarımsal üretim ve fiyatlara tarımın kendine özgü koşulları, gıda güvenliği ve stratejik önemi gibi gerekçelerle müdahale etmekte ve tarım sektörlerini desteklemektedirler. Tarım ürünleri ticareti Uruguay turuna kadar Tarife ve Ticaret Genel Anlaşmaları (GATT) kapsamından muaf tutulmuştur. Uruguay turunda Dünya Ticaret Örgütü (DTO) GATT'ın yerini almış ve Tarım Anlaşması ile tarım ticaretinin serbestleştirilmesine yönelik önemli adımlar atılmıştır. Tarım Anlaşması Dünya tarım pazarlarında dengesizlik ve istikrarsızlığa yol açan kısıtlamaları ve çarpıklıkları düzelterek dünya tarım ticaretinde displin ve öngörülebilirliği getirmeyi amaçlamaktadır. Tarım Anlaşması üç temel alanda düzenlenmektedir. Bunlar iç desteklerin ve yüksek maliyetli yurtiçi arzların azaltıldığı Tarımsal desteklemeler, ihracat sübvansiyonlarının azaltıldığı Sübvansiyonlar ve tarife oranlarının azaltıldığı pazara giriş alanlarıdır. Bu üç alandaki düzenlemeler küresel düzeyde ülkelerin piyasa fırsatlarını artırmaktadır. Tarım ürünleri ticaretinin serbestleştirilmesi ve Tarım Anlaşmasında yer alan taahhütler AB ve ABD gibi gelişmiş ülkelerle Türkiye gibi gelişmekte olan ülkelerin tarım politikalarını etkilemektedir. Tarım anlaşmasının Türkiye açısından diğer bir önemi Türkiye ve AB arasında tarım ürünlerinde uygulanan taviz rejimini etkilemesidir.