Türkiye'nin turizm gelirlerinin ödemeler dengesine katkısının analizi

Abstract

Günümüzde bazı ülkeler için çok önemli bir gelir kaynağı olan turizmin yarattığı ekonomik, sosyal, kültürel ve politik etkiler ülkelerin ekonomilerinde ve özellikle de uluslararası ekonomik ve politik ilişkilerde önemli sonuçlar doğurmaktadır. Bu yüzden çalışmamızda ödemeler dengesinin görünmeyen kalemleri içersinde yer alan turizm gelirlerinin nasıl arttırılacağı, ödemeler dengesindeki açıkların kapatılmasına nasıl yardımcı olacağı araştırılmaya çalışılmıştır. Bu amaçla turizm gelirlerine etki eden etkenlerin neler olduğu ve bu etkenlerin gerçekten turizm gelirlerini etkileyip etkilemediği istatistiki yöntemler kullanılarak ortaya konmaya çalışılmıştır. Türkiye'nin toplam turist gelirleri ile sırasıyla, Türkiye'ye gelen Turist sayısı, Döviz kuru, Uluslararası gelir, Türkiye fiyat indeksi, Seyahat acentaları sayısı, Türkiye'nin yatak sayısı, Nisbi fiyatlar, Almanya fiyat indeksi arasında nedensellik testi yapılmış ve bu değişkenler ile turist gelirleri arasında kuvvetli ve istatistiki olarak anlamlı bir ilişkinin olduğu ortaya çıkmıştır. Gerçekleştirilen nedensellik testleri sonucunda turist gelirini etkilediği tesbit edilen değişkenler ile gerçekleştirilen regresyon analizinde ise aşağıdaki sonuçlar elde edilmiştir. Turizm gelirlerindeki değişmelerin hemen hemen tamamı, regresyon modeline dahil edilen değişkenlerce açıklanmaktadır. Sonuç olarak turizm sektörüne bilimsel bir anlayışla yaklaşılıp bu sektörden daha etkin ve daha verimli yararlanma yolları araştırılmalıdır.