Uluslararası piyasalardan fon sağlamada sendikasyon kredilerinin önemi ve Türkiye'de faaliyet gösteren bankalara ilişkin bir araştırma

Abstract

Sendikasyon kredisi, bir grup finansal kurumun ortak vade ve koşullarda özelliği olan bir borçluya fon sunmaları şeklinde tanımlanmaktadır. Uluslararası bankacılığın önemli bir özelliğinin yansıtan sendikasyon kredileri genellikle ödemeler bilançosu açıklarının finansmanında, borç geri ödemelerinde ve proje finansmanında kullanılmaktadır. Özellikle 1960'lı yılların sonlarında gelişmeye başlayan sendikasyon kredilerinde vade 12 yıl ve üzerine çıkmakla birlikte, ortalama olarak 5 ile 8 yıl arasında değişmektedir. Borçluların taleplerine göre düzenlenebilen bu krediler. Esnek yapılarından dolayı uluslararası piyasalarda sürekli olarak gündemde kalmaktadır. Son derece dinamik bir yapıya sahip olan sendikasyon kredi piyasasında resmi verilerin olmaması ve çok çeşitli bilgi kaynaklarının kullanılması gereği, bu piyasada gerçekleşen işlem hacmi kesin olarak belirlenememektedir. Bununla birlikte, gerçekleşmiş işlemler, piyasanın trendinin yönü hakkında önemli bir göstergedir. Sendikasyon tekniğinin başarıyla sonuçlanması iyi yapılmış bir teklife, gelişmiş finansal aracılara ve teklifte belirtilen taahhütlerin anlaşılabilir olmasına bağlıdır. Ayrıca sendikasyon tekniğinin zor ve karmaşık bir süreç içermesi bir ekip çalışmasını zorunlu kılmaktadır. Sendikasyon kredilerinde fiyatlama genellikle LIBOR üzerine eklenen bir marj yardımıyla belirlenmektedir. Bu marj krediyi almak isteyenin risk yapısına ve piyasadaki pozisyonuna bağlıdır. Sendikasyon kredilerinde maliyeti etkileyen birçok faktör söz konusu olmaktadır. Bu faktörlerden en önemlisi ülke riskidir. Bilindiği gibi ülke riski, herhangi bir ülkenin çeşitli nedenlerden dolayı dış borçlarını ödeyememesi ya da ödemek istememesi nedeniyle ortaya çıkan ve diğer tüm borçlanma ve dış yatırımlarda karşılaşılan genel risklerin dışın kalan bir risk olarak tanımlanmaktadır. Bankacılık alanında yerel kredi değerlemesine ek olarak uluslararası kredilerin artması sonucu, belirli bir borçlunun risk değerlemesinin yanı sıra, o borçlunun bulunduğu ülkenin riskininde değerlendirilmesi zorunluluğu ortaya çıkmıştır. Bundan dolayı tüm dünyada geri ödenmeme riskini ortadan kaldırmak ya da azaltmak amacıyla, kredilerin düzenlenmesinde sendikasyon tekniği kullanılmaktadır.