Hypericum perforatum L. bitkisinin analjezik etkisinin mekanizması

Abstract

Geleneksel Türk halk tıbbında, Hypericum perforatum L. ve diğer Hypericum türleri çeşitli amaçlarla örneğin, sedatif, analjezik, antispazmodik, athelmintik, ekspektoran, diüretik, iştah açıcı, karaciğer koruyucu, antiseptik, yara iyi edici olarak kullanılmaktadır. Bu etnomedikal özelliklerinin yanısıra, H. perforatum'dan hazırlanan standardize ekstreler bazı nöropsikiatrik bozuklukların klinik tedavisi için kullanılmaktadır. Bunların nöropsikiatric bozuklukların tedavisinde kullanımı avantajlıdır, çünkü bunları yan etkileri daha azdır ve ilaç bağımlılığı yapmazlar. H. perforatum'un içerdiği ''hiperisin''e bağlı olarak oluşturduğu tek ciddi yan etki sadece albino hayvan türlerinde bildirilmiş olan fotosensitizasyondur. Bu tez çalışmasında Hypericum perforatum'un daha önceden bildirilmiş olan analjezik mekanizması araştırılmıştır. Bu amaçla, H. perforatum ekstresinin etkisi analjezik etkisi olan çeşitli ilaçlarla karşılaştırılmıştır. Çeşitli ilaç kombinasyonu ile de mekanizmaya yaklaşım sağlanmıştır. Elde edilen bulgular ışığında, Hypericum perforatum'un santral sinir sistemi aracılığıyla oluşan analjezik etkisinde endojen opiaterjik ve pürinerjik mekanizmaların önemli bir rol oynayabileceği anlaşılmıştır.