Aile işletmelerinde gelecek planlaması ve aile anayasası üzerine bir araştırma: Eskişehir örneği

Abstract

Türkiye'deki aile işletmeleri, ekonominin büyük bir kısmını oluştururken, dünya genelinde benzer bir durum görülmektedir. Bu işletmelerin sürdürülebilirliği ve jenerasyonlar arası aktarımı, kurumsallaşma, kurumsal yönetim, aile anayasası, gelecek planlaması ve benzeri stratejik politikalarla sağlanmaktadır. Bu nedenle gelecek planlaması ve aile anayasası kavramlarını birlikte ele alarak araştırmak önem arz etmektedir. Araştırmada, gelecek planlaması algısı ve aile anayasasına verilen önemi etkileyebileceği düşünülen faktörler incelenmiştir. Bu faktörler arasında bireylerin eğitim seviyesi, işletmenin kaçıncı nesil tarafından yönetildiği, işletmelerin faaliyet gösterdiği sektörler ve işletmelerde profesyonel yöneticiler ile aileden yöneticiler arasındaki algı farkı araştırılırmıştır. Çalışma, Eskişehir Organize Sanayi Bölgesi'nde bulunan 37 işletmeden dönen yanıtlar ile 48 katılımcıyla anket çalışması yapılmıştır. Çalışma örneklemi boyutunun literatürde yapılan araştırmaların örneklem boyutları ile paralellik gösterdiği belirtilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre, işletmelerde aile anayasasının önemi ile gelecek planlaması algısının genel olarak yüksek olduğu ve farkındalığın bulunduğu görülmüştür. Ancak eğitim durumu, işletme yönetiminin nesiller arasındaki dağılımı ve profesyonel veya aileden yöneticiler arasında gelecek planlaması algısı veya aile anayasasına verilen önem açısından anlamlı bir farklılaşma tespit edilememiş fakat işletmelerin faaliyet gösterdiği sektörlere göre tekstil-baskı-ambalaj ile madencilik ve tekstil-baskı-ambalaj ile inşaat sektörlerinde faaliyet gösteren işletmelerdeki katılımcılar arasında algıları açısından anlamlı bir farklılaşma gözlemlenmiştir.