Bir seramik işletmesinde hedef programlama uygulama denemesi

Abstract

Çok amaçlı karar verme teknikleri, gerçek yaşamda karşılaşılan çok amaçlı karar problemlerinde uygulanmaktadır. Tek amaçlı ve çok amaçlı doğrusal karar modelleri hakkında bilgi, birinci bölümde verilmeye çalışılmıştır. Hedef programlama olarak bilinen çok amaçlı karar modelleri ; muhasebe, finansman, üretim planlama, yönetim ve pazarlama gibi alanlarda karşılaşılan çok amaçlı karar problemlerine uygulanmaktadır. Hedef programlamada karar verici, her bir amacı için ulaşmak istediği sayısal bir hedef değer belirler. Bu hedef değerlerinden istenmeyen yönde sapmalar, hedeflerin önem ve önceliklerine göre en küçüklenmeye çalışılır.Çalışmamızda, doğrusal hedef programlama modellerinin çözümü üzerinde durulmuştur. Doğrusal hedef programlama modellerininçözüm teknikleri içerisinde özellikle Değiştirilmiş Simpleks tekniği, etkin kullanıma sahip ve daha kısa sürede çözüme ulaşmayı sağlayan bir tekniktir. Bu tekniğin işleyişi ve klasik Simpleks tekniğinden farklılıkları ikinci bölümde açıklanmaya çalışılmıştır. Çalışmamızın son bölümünde ise ; bir seramik işletmesi için doğrusal hedef programlama modeli kurularak, ikinci bölümde ayrıntılı olarak açıklanmaya çalışılan Değiştirilmiş Simpleks tekniği ile çözülmeye çalışılmıştır. Model, QS paket programı ile çözülmüş ve ürün grupları için aylık üretim miktarları belirlenmiştir. Modelde yer alan hedeflerin öncelik sırası değiştirilerek model tekrar çözülmüştür. Hedefler farklı önceliklerde sıralandığında elde edilen çözümler karşılaştırılmıştır. Doğrusal hedef programlama modelinin çözümü sonucunda elde edilen bilgiler yardımıyla, karar vericinin ileriye dönük daha sağlıklı ve tutarlı kararlar alabileceği düşüncesindeyiz.