Konsoloslukların kuruluşu, görev ve yetkileri

Abstract

Konsolosluk kurumu, uluslararası hukuk süjelerinin birbirleriyle ilişki kurmalarında, çıkarlarını korumalarında önemli bir araç olmaktadır. Konsolosluğun yanında diplomasi kurumu da bu araçlardan biridir. Bu iki kurum birbirinden ayrı olarak yorumlanamaz. Zira konsolosluğun tarihi diplomasinin tarihinden öncesine dayanmaktadır. Bu kurumlar aynı zamanda da birbirini tamamlayan kurumlardır. Konsolosluk hukukunun konu olarak iyi anlaşılabilmesi için tarihi gelişiminin bilinmesi gerekmektedir. Konsolosluk ilişkileri günümüzde Konsolos aracılığıyla yürütülür. Konsolos ise kendi ülkesinin haricinde bağlı olduğu devletin ekonomik menfaatlerinin yanında kendi ülkesinin vatandaşlarının haklarını korumakla görevlendirilen resmi bir görevlidir. Konsolosluk ise bir devletin yabancı devlet ülkesindeki ticari çıkarlarını koruyan ve diplomatik nitelikte olmayan çeşitli resmi iş ve işlemleri yerine getiren daireler olarak tanımlanabilir. Devletlerarasındaki konsolosluk ilişkileri hakkında imzalanan temel uluslararası metin 1963 tarihli Konsolosluk İlişkileri Hakkında Viyana Sözleşmesi'dir. Bu sözleşme konsolosluk kurumu hakkında yapılan en kapsamlı sözleşme özelliğine sahiptir. Sözleşmede konsolosluk ilişkilerinin kurulması, konsolosluk mensuplarının göreve başlaması ve görevlerinin sona ermesi, konsolosluk mensuplarının bağışıklık ve ayrıcalıkları ile konsoloslukların görevleri gibi çeşitli konular ayrıntılı olarak düzenlenmiştir. Çalışmamızda esas alınacak konu konsolosluk kurumu olacaktır. Diplomasi konusuna ise çalışmamızın amacı doğrultusunda yeri geldiğinde atıf yapılacaktır.