Türkiye ekonomisinde tarım sektörü ve tarımsal kazançların vergilendirilmesi

Abstract

Tarım sektörü, diğer sektörlerdekinden farklı özellikleri olan bir sektördür. Herşeyden önce, tarımsal üretim doğal koşullar ile yakından ilgilidir ve doğal koşulları değiştirebilmek ise mümkün değildir. Tarım sektörü, kendine özgü özellikleri nedeniyle dünyanın her yerinde ''sorunlu'' bir sektör durumundadır ve ekonomik gelişme ile birlikte ülke ekonomileri içindeki ağırlığı da azalmaktadır. Ülkemizde de tarım sektörünün ekonomi içerisindeki ağırlığı yıldan yıla azalmalar göstermiştir. Ancak, ülkemizde tarım sektörü halen önemini koruyan ve ekonomi içerisinde ağırlığı olan bir sektör durumundadır. Tarımın vergilendirilmesi konusu, geçmişte olduğu gibi günümüzde de üzerinde önemle durulan ve çalışmalar yapılan bir alan olmuştur. Tarımın vergilendirilmesi konusunda değişik politikalar geliştirilmiştir. Günümüzde ise tarımın vergilendirilmesi, ülkede uygulanmakta olan genel gelir vergisi sistemi içerisinde gerçekleştirilmekte, vergi denetimleri ve çeşitli güvenlik önlemleri ile de tarımın vergilendirilmesinde etkinlik sağlanmaya çalışılmaktadır. Ülkemizde de tarımsal gelir, gelir vergisi sistemi içerisinde vergilendirilmektedir. Amaçlanan vergi hasılatı ise önemli ölçüde kaynakta vergileme ve asgari zirai vergi sistemi ile gerçekleştirilmeye çalışılmaktadır. Tarımın vergilendirilmesinde tüm dünyada olduğu gibi, ülkemizde de güçlükler yaşanmaktadır. Tarımın doğal koşullara bağlı olması, tarımsal geliri sınırlamaktadır. Bu isetarımdan elde edilecek vergi hasılatını olumsuz yönde etkilemektedir. Ancak, doğal koşulların tüm etkilerine rağmen gerçekleşen tarımsal gelir de olabilir. O zaman da bu tarımsal gelirin vergilendirilmesinde, ekonominin azgelişmişliğinden kaynaklanan güçlükler ve vergi idaresi ile vergi mevzuatından kaynaklanan güçlüklerle karşılaşılmaktadır. Ülkemizde toplanan vergilerin gelir türlerine göre dağılımını gösteren ayrıntılı istatistiki veriler bulunmamaktadır. Ancak subjektif değerlendirmelerimizle, toplam gelir vergisi gelirleri içinde tarımın payının %4'ler civarında olduğu tahmini yapılabilir. Bu durumda ise ülkemizde tarımın gelir vergisi yükü %1,72'ler ...