Şehirsel havzalarda oluşan su kirliliğinin HSPF ile modellenmesi ve iklim değişikliği etkilerinin belirlenmesi: Eskişehir örneği

Abstract

Sanayi devriminden sonra hızla gelişen teknoloji, fosil yakıtların kullanılması, arazi kullanım değişiklikleri, endüstriyel kaynaklardan atmosfere salınan sera gazlarının birikimleri küresel ısınma ve dolayısıyla iklim değişikliğine neden olmaktadır. İklim değişikliğiyle birlikte hidrolojik ve ekolojik dengeler de değişim göstermektedir. Ayrıca hızla artan nüfus ve suyun bilinçsizce kullanılması su kaynaklarını yok etmektedir. Evsel ve endüstriyel kaynaklardan gelen kirlilik bunun en önemli sebeplerindendir. Bu çalışmada, İç Batı Anadolu bölgesinde bulunan Porsuk Çayı havzasındaki Eskişehir kent merkezi çalışma alanı olarak seçilmiştir. Amerika Birleşik Devletleri Çevre Koruma Ajansı tarafından geliştirilen HSPF model programı kullanılarak su kirliliğine neden olan bazı parametreler (nitrat, ortofosfat, sediment, toplam koliform, çözünmüş oksijen) modellenmiştir. Bu çalışma iki bölümden oluşmaktadır. İlk bölümde hidrolojik model ele alınmıştır, ikinci bölümde ise iklim değişikliği 2100 yılına kadar olabilecek etkileri senaryolar kullanılarak ortaya konmuştur. Ayrıca, şehirsel alanların model parametreleri değiştirilerek minimum ve maksimum derişim değerleri bulunmuştur. Böylece, şehirsel alanların hem havza hidrolojisine hem de su kalitesi üzerine olan etkileri belirlenmiştir.