Protokateşik asitin nöropatik ağrı üzerine etkisi ve olası mekanizması

Abstract

Protokateşik asit, nörodejeneratif hastalıkların ilerlemesi üzerine etkili olmasıyla öne çıkan ve daha önce nöropatik ağrı üzerine olan etkisi bildirilmemiş fenolik bir antioksidandır. Bu tez çalışmasında protokateşik asitin nöropatik ağrı üzerine olası etkisinin belirlenmesi ve bu etkinliğin KATP kanalları ve A1R stimülasyonuyla ilişkisinin aydınlatılarak değerlendirilmesi amaçlandı. Sıçanlarda, kronik konstrüksiyon sinir hasarı ile indüklenen nöropatik ağrı modeli oluşturularak, 75, 150 ve 300 mg/kg protokateşik asitin anti-allodinik etkisi Elektronik von Frey cihazı ile ve antihiperaljezik etkisi plantar test ile değerlendirilerek, etki 50 ve 100 mg/kg karbamazepin etkisi ile karşılaştırıldı. 150 mg/kg protokateşik asit ve 50 mg/kg karbamazepin kombinasyonunun sağlayabileceği avantaj araştırıldı. Protokateşik asitin indüklediği anti-allodinik ve antihiperaljezik aktiviteye A1R stimülasyonunun ve KATP kanal açılımının katkısı sırasıyla A1R antagonisti DPCPX (3 μg) ve KATP kanal antagonisti glibenklamid (60,7 nmol) kullanılarak araştırıldı. 75, 150 ve 300 mg/kg protokateşik asit uygulanması, nöropati gelişimi ile birlikte düşen mekanik ve termal eşikleri yükselterek lokomotor aktiviteyi değiştirmeksizin sırasıyla anti-allodinik ve antihiperaljezik etkinlik gösterdi. Protokateşik asitin, karbamazepin ile kombinasyonundan elde edilen etki tüm ilaç uygulamalarından elde edilen etkilerden yüksek bulundu. Protokateşik asitin anti-allodinik ve antihiperaljezik etkinliğine A1R stimülasyonuna eşlik eden ATP kanal aktivasyonunun belirgin katkı sağladığı belirlendi. Etki mekanizmasının her ne kadar daha detaylı aydınlatılması gerekse de etki profilini öngörebilme açısından preklinik veriler elde edildi. Bu verilerden hareketle protokateşik asitin nöropatik ağrı yönetiminde tek başına veya yardımcı ilaç olarak kullanılabilme potansiyeli olduğu düşünülmektedir. Tez çalışmasından elde edilen sonuçlar yeni tedavi yaklaşımlarına katkıda bulunacak veriler sunmaktadır.