Psikolojik sözleşme kavramının, Türkiye'de medya sektörü üzerindeki etkisinin incelenmesi ve analizi

Abstract

Psikolojik sözleşme; çalışan ve kurum arasında karşılıklı beklenti, algı ve inançlarla şekillenen soyut bağları ifade eden bir kavramdır. Yeni sadakat formları oluşturmayı amaçlayan bu kavram ile birlikte istihdam konusunda sorunlu sektörler için çözümler getirilebileceği düşünülmektedir. Bu araştırma 2011 Nisan-Eylül dönemi içerisinde Türkiye’de ulusal boyutta faaliyet gösteren (İstanbul, Ankara ve İzmir merkezli) özel radyo, televizyon, gazete kuruluşları ve bu kurumların çalışanlarından oluşan örneklem üzerinde gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın amacı Türkiye’deki medya sektöründe bağlılıkları azaltan sorunları tespit etmek ve pozitif psikolojik sözleşmelerin oluşturulabilmesi için öneriler sunmaktır. Konuyu hem çalışan, hem de kurum açısından iki boyutlu irdeleyen bu tez, karma bir araştırma yöntemine sahiptir. Nicel kısımda sektör çalışanlarına uygulanan anketler, yapısal eşitlik modeliyle LISREL programında analiz edilmiştir. Nitel kısımda ise; kurumları temsil eden yöneticilerle yapılan görüşmeler, N-Vivo programıyla betimsel analizlerle değerlendirilmektedir. Araştırma sonucunda, psikolojik sözleşmeler üzerinde etkili olduğu düşünülen faktörler açısından, çalışan beklentilerinin orta ve düşük düzeylerde karşılandığı bulgulanmıştır. Yaşanan olumsuzluklara rağmen, medya sektöründe işe yönelik mesleki bağlılığın işten ayrılma niyetini azalttığı görülmüştür. Kurumlar açısından ise; psikolojik bağların genellikle çalışanlardan kaynaklı bitmediği, sektör çalışanlarının özveriyle çalışmalarına rağmen krizler, maliyet azaltma politikaları gibi nedenlerle işten çıkarıldığı tespit edilmiştir.