Bilgi, iktidar ve politika alanının inşası : Türkiye'de düşünce kuruluşları

Abstract

Bu çalışmanın amacı, Türkiye'de 2000'li yıllar sonrasında yaygınlık kazanan düşünce kuruluşlarının yapısını araştırmaktır. Bu kuruluşlar özellikle ABD ve Batı Avrupa ülkelerinde "fikirler sektörü" oluşturacak kadar "etki"lidirler. Bu çalışmada, düşünce kuruluşlarının Türkiye'de siyasal, ekonomik ve toplumsal alanlarda bir "etki" meydana getirip getirmedikleri araştırılmaktadır. Literatür ve saha görüşmelerinden hareketle küreselleşme ve bilgi toplumunun etkisiyle yeni bilgi üretim biçimlerinin ortaya çıktığına dair bir görüş birliğinin varlığından bahsedilebilir. Üniversiteler geleneksel bilgi üretimini buna karşın düşünce kuruluşları ise yeni bilgi üretim biçimlerini temsil etmektedir. Düşünce kuruluşlarına ilişkin genel literatürün gelişmişliğine rağmen Türkiye literatürü sınırlı kalmış ve ağırlıklı olarak makale düzeyinde yoğunlaşmıştır. Teorik araştırma ve nitel verilere dayalı olarak yürütülen bu çalışma, kapsam, ulaşabildiği bilgiler, yapılan tespitlerle literatüre katkıda bulunmayı amaçlamıştır. Çalışmada, Türkiye'deki düşünce kuruluşlarının sınırlı bir mali yapıya sahip oldukları, gündem odaklı çalışmalar yaptıkları, siyasi ve ekonomik güç merkezleri ile aralarına yeterince mesafe koyamadıkları ve eleştirel düzeylerinin sınırlı oldukları tespit edilmiştir. Çalışmanın sonucunda, Türkiye'de düşünce kuruluşları sektörünün küçük boyutlarda olduğu ancak özellikle 2000'li yıllardan itibaren hızla geliştiği ve "etkisini" arttırdığı tespit edilmiştir.