Physalis peruviana l. meyvesinin (altın çilek) akut ve subkronik toksik etkilerinin değerlendirilmesi

Abstract

'Altın çilek' antiseptik, diüretik, analjezik ve antidiyabetik amaçlarla kullanılan ve ülkemizde de tüketimi giderek artan Solanaceae familyasına ait Physalisperuviana L. bitkisinin meyveleridir. Bu çalışmada Physalis peruviana meyve suyu ekstresinin genel teşhis reaksiyonları ile yapısının aydınlatılmasının ardından in vitro genotoksisite testi, sıçanlarda akut ve subkronik toksisite çalışmaları gerçekleştirilmiştir. Physalis peruviana L. meyve suyunda yapılan teşhis reaksiyonları sonuçlarına göre karbonhidratlar, kardiyotonik glikozitler,saponinler, protein, karotenoitler, poliüronitler ve alkaloitlere rastlandı. Akuttoksisite çalışmasında yüksek doz Physalis peruviana meyve suyu ekstresinin uygulanması sonucu herhangi bir toksikolojik göstergeye rastlanmadı. Subkroniktoksisite çalışmasında ise kan değerleri ile biyokimyasal parametreler ölçülerek Physalis peruviana meyvesinin genetik hasarı indüklemediği, her iki cinsiyet içinde hematolojik, karaciğer ve böbrek toksisitesinin gelişmediği gözlendi. Fakat kardiyak hasarın göstergelerinden biri olan troponin I dişilerde sadece düşük doz grubumuzda kontrol grubuna oranla anlamlı yüksek değerler elde edilirken erkeklerde yüksek doz grubumuz kontrol grubuna oranla anlamlı artmış değerler elde edildi. Troponin T değerleri açısından ise yine erkeklerde tüm doz gruplarında kontrol grubuna göre anlamlı bir artış gözlendi. Ayrıca, erkeklerde yüksek doz grubumuzda potasyum seviyelerinde artışın olması ve elektrokardiyogram kayıtlarında da iskemi tablosunun gözlenmesi olası bir miyokardiyal hasarı düşündürmektedir. Gruplara ait histopatolojik kesitler de bu sonuçları destekler niteliktedir. Physalis peruviana meyve suyu ekstresinin erkek yüksek doz grubunda belirgin olarak ortaya çıkan kardiyak bulgular, kardiyotonik glikozitler olan dijital glikozitlerce ortaya çıkan bradikardi, hiperkalsemi, elektrokardiyogram değişiklikleri gibi kardiyak belirtilere benzer profil çizmektedir. Sonuç olarak çalışmamızda saptanan Physalis peruviana. meyvesinin kalp üzerine toksik etkisinin içeriğinde de teşhis edilmiş olan kardiyotonik glikozitleren kaynaklandığı düşünülmektedir.