Lekenin plastik değerlerle bağıntısı ve Türk resim sanatında lekesel analizler

Abstract

Sanat eserlerinde leke-renk-çizgi-doku... plastik değerler kapsamında bir bütün olarak ele alınır. Bu değerler sanatsal yapılanmalarda sosyal ve kültürel çalkantılardan geçmişten günümüze süreklilik içinde etkilenmiştir. Plastik kavramlar bu etkileşimlerle her sanat akımında farklı bir kaygıyla ele alınır. Leke çağımız resim sanatında farklı bir anlayışla ele alınmasına karşın, günümüze değin anlatımı açık-koyu sınırsızlığı olarak algılanmanın yanında, sınırlanmış siyah-beyaz-gri değerler olarak da algılandığı görülür. Leke başka bir ifadeyle herhangi bir biçimi stilize ederek onu fazlalıklardan arıtma, konunun özüne ulaşma şeklindede düşünülür. Leke kavramı günlük hayatımızda, bazı bilim dallarında da (fizik-tıp) kullanılır. Türk resim sanatının yeni bir döneme girmesi leke ağırlıklı kaygılarla başlar. Bu kaygılar Türk resim sanatında arayış-inceleme- yenilenme sürecinde ''D'' grubuyla sanat hayatına girer. Bu yenilemeler mutlak surette kimi sırf lekeler, kimide salt soyut (lekeci) uygulamalardır. Sanatçıların kişilik anlayışlarında leke; yeni sanatsal oluşumlarda en etkili plastik değer olur. Bu yenilemelerde o güne dek biçimsel sınırlılıklar içinde ele alınan açık -koyu sınırsızlığı ''D'' grubundan sonra biçimden sıyrılmış ve etkisini leke içerikli soyut biçimlere bırakmıştır. Bu çalışmanın amacı leke kavramını incelemek, plastik değerlerle bağıntısını belirlemek ve Türk Resim Sanatında leke kaygılarını analiz etmektir.