Sektörlere özgü finansal başarısızlık öngürü modeli önerisi

Abstract

Finansal başarısızlık kavramının genel kabul görmüş bir tanımı olmamasına karşın kişilerin, işletmelerin veya kuruluşların finansal açıdan belirlenen hedeflere ulaşamaması veya finansal performansının istenen düzeyde olmaması durumlarını ifade eden genel bir kavramdır. Finansal başarısızlık sadece sorunun ortaya çıktığı işletmeyi değil sosyal, ekonomik ve politik çevreleri de etkilemektedir. Bu durumundan kaynaklanan sorunları önlemek adına çok sayıda finansal başarısızlık öngörü modeli oluşturulmuştur. Sektör ayrımı gözetmeksizin sınırlı sayıda örneklem kullanılarak geliştirilen bu modellerin günümüz koşullarında verimlilikleri sorgulanmaktadır. Bu çalışma kapsamında her bir sektör için geniş veri setleri kullanılarak alternatifli yöntemler yardımıyla sektöre özgü finansal başarısızlık öngörü modelleri geliştirilmiştir. TCMB tarafından verileri paylaşılan 17 sektörde 4 farklı finansal başarısızlık tanımı kullanılarak öngörü modelleri elde edilmiştir. Sektöre özgü modellerde yer alacak finansal oranlar 3 değişken azaltma yöntemi yardımıyla seçilmiştir. Sektöre özgü geliştirilen öngörü modellerinin performansları dört farklı sınıflandırma yöntemi yardımıyla gerçekleştirilmiştir. Kârlılık, net işletme sermayesi ve öz kaynak kavramları kullanılarak geliştirilen modellerde her bir sektörün finansal yapısı ve dinamiği öngörü modellerinde yer bulmuştur. Sektörlere özgü öngörü modellerinin ortalama doğruluk oranı %95.7, hassasiyet oranı %98.1 olarak tespit edilmiştir. Sektörlere özgü finansal başarısızlık öngörü modellerinde kullanılan yöntemler bakımından genel değerlendirme yapıldığında Rastgele orman yöntemi diğer yöntemlere nazaran çok daha başarılı sınıflandırmalar yapmıştır.