Endüstri 4.0'ın açık ve uzaktan eğitim sistemine etkilerine ilişkin uzman görüşleri

Abstract

Bu çalışmanın temel amacı endüstri 4.0’ın açık ve uzaktan eğitim sistemine etkilerini keşfetmektir. Bu amaç doğrultusunda araştırmada Otto Peters’in endüstrileşme kuramında ele alınan unsurlar çerçevesinde endüstri 4.0’ın açık ve uzaktan eğitim sistemine etkileri alandaki uzmanların görüşlerinden yola çıkarak tespit edilmeye çalışılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu uzmanlar olarak Anadolu Üniversitesi Açıköğretim Fakültesi Uzaktan Öğretim Bölümünde görevli 10 akademisyen oluşturmaktadır. Katılımcıların belirlenmesinde amaçlı örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Araştırmada Anadolu Üniversitesi’nin seçilmesinin amacı, 1982’den beridir açık ve uzaktan öğrenme hizmetini sürdürmesi, Türkiye’de tek Uzaktan Eğitim yüksek lisans ve doktora programlarına sahip olması ve ayrıca dijital dönüşüm, endüstrileşme gibi konularda ders veren öğretim üyelerinin olmasıdır. Araştırma nitel bir durum çalışması özelliğinde olup, veriler uzmanlarla yapılan yüz yüze görüşmelerle alanyazın taraması yapılarak oluşturulan 6 soruluk yarı yapılandırılmış görüşme formu ile ses kayıtları alınarak toplanmıştır. Veriler analiz edilirken öncelikle kodlanmış, Nvivo11 uygulaması kullanılarak ana tema ve alt temaları oluşturulmuş, temaların sağlaması yapılarak gözden geçirilmiş ve raporlaştırılmıştır. Yapılan analizlerin sonucunda endüstri 4.0’ın açık ve uzaktan eğitim sisteminde kaynaklar, öğretim tasarımı, dağıtım, etkileşim, öğrenme ortamı ve yönetim bileşenlerine endüstrileşme kuramı bağlamında etkileri olduğu tespit edilmiştir. Bu doğrultuda endüstri 4.0 için alt yapı eksikliğinin giderilmesi, dijitalleşme çalışmalarının artırılması ve uzmanlaşmaya teknolojik yeterlilikler bağlamında önem vermek gerekmektedir. Ayrıca endüstri 4.0’da standartlaştırılmış üretim anlayışının olmaması uzaktan eğitimde kişiselleştirmeyi ve bireysel üretimi ön plana çıkarmıştır. Üretilen ders materyallerinin dağıtımı mutlaka çeşitlendirme yöntemine gidilmeli ve seri üretimde post-fordist yaklaşım tercih edilmelidir. Endüstri 4.0’ı tetikleyen yeni teknolojiler farklı alanların uzaktan eğitim aracılığıyla sunulmasını kolaylaştırırken, yönetimde merkezileşme ve yoğunlaşma unsurlarını etkilediği ulaşılan sonuçlardandır.