Zeki Müren'in sahne giysilerinin analizi ve eş zamanlı tasarım eğilimleri

Abstract

Zeki Müren, ses sanatçısı, besteci, söz yazarı, şair ve aktör olarak tanınan; Türkiye'de bilinirliği olan bir sanatçıdır. Çok yönlü sanatsal yetenekleriyle kazanmış olduğu başarı ve halkının sevgisiyle kendisine "Sanat Güneşi" sıfatı verilmiştir. Kendi döneminde, çağdaşlarından farklı olarak sahne giysilerine alışılmışın dışında tasarım yenilikleri getirmiştir. Güzel Sanatlar Akademisi'nde aldığı eğitimini, özgün sanat anlayışıyla yorumlayarak kendi sahne giysilerini tasarlamıştır. Dünyada meydana gelen tasarım eğilimlerinden kendi belirlediği ölçülerde yararlanarak, sahne giysilerini ülkenin imkân verdiği uygulama olanaklarıyla gerçekleştirmiştir. Her bir sahne giysisi, birbirinden farklı ve eşsiz, kendine özgü tasarım detaylarıyla uzun uğraşlar sonucu kurgulanmıştır. Onun yaşadığı dönemde ya da daha sonra, bu giysilerin benzerleri üretilmemiş ve taklit edilememiştir. Sanatçı; sahne giysileri, aksesuarları, tavrı ve üslubuyla kendine özgü bir stil yaratmıştır. Dönemin tasarım eğilimlerinden yararlanarak oluşturduğu sahne imajı, Türkiye'nin toplumsal normlarının dışındadır. Kendisinin yenilikleri, seyircisi ve dinleyicisiyle kurduğu sevgi ve saygı bağı sayesinde hoşgörüyle karşılanmıştır. Türkiye'de onun aktif sahne hayatında olduğu dönemde, kendi ekolünden olan sahne sanatçılarının arasında en farklı çizgide yer alan kişidir. Sahne giysilerinin, dünyaca ünlü sanatçıların kostümleri ile eş zamanlı tasarım eğilimleri çerçevesinde benzeşen yönleri bulunmaktadır. Zeki Müren, bu tasarım eğilimlerinin ilk örneklerini kendi ülkesinde sahne giysileri ile temsil etmiştir.