Türkiye ulusal televizyon kanallarında prime time televizyon dizilerinde oyuncu olarak çocuk işçilerin yer alışı ve onların ekranda görünen çalışma koşulları : bizim hikaye

Abstract

Dünya’nın çoğu ülkesinde olduğu gibi çocukların çalışma yaşamına katılması; kısaca çocuk işçiliği Türkiye’nin de çözüm bekleyen en önemli sorunlarından birisidir. TÜİK’in 2 Nisan 2013 tarihli 13659 sayılı Çocuk İşgücü Anketi Sonuçlarına göre; 6-14 yaş grubunda çalışan çocuk sayısı 292 bin, 15-17 yaş grubunda ise 601 bindir. Rakamlar sektör olarak; tarım, sanayi ve hizmet sektörlerini içermektedir. Bu çalışma, medya sektöründeki çocuk işçiliği sorunsalına odaklanmaktadır. Bu bağlamda medya sektörü görsel medya araçlarından televizyon ve televizyonun etkin programlarından prime time kuşağı televizyon dizilerinde, çocukların oyuncu olarak çalıştırılması ve onların çalışma koşullarının ekranlarda nasıl görüldüğü ve görülenlerin izler kitle tarafından nasıl anlaşıldığına ilişkin yanıtlar aranmaktadır. Bu kapsamda FOX televizyonu prime time kuşağı dizilerinden Bizim Hikaye’ de oyuncu olarak çalışan çocuklar ve onların çalışma koşulları içerik analizi yöntemi ile çözümlenmiştir. İçerik analizi çözümlemesinin ötesinde, televizyon dizilerinde çalışan çocukların bireylerce nasıl değerlendirdiği ve onların hakları, hukukları ve çalışma koşullarına ilişkin düşünceleri ise anket yöntemi ile açığa çıkarılmıştır. Çalışma sonucunda ulaşılan bulgular, diğer sektörlerde olduğu gibi çocuk işçiliğinin medya sektöründe de var olduğunu, dizilerde çalışan çocukların çalışma koşullarının ağırlığını, çocuk işgücünün yetişkin işgücü ile eşit olarak değerlendirildiğini ortaya koymaktadır. Anket bulguları ise bireylerin dizilerde çalışan çocukların çalışma koşullarının ağırlığını desteklerken, dizilerde oyuncu olarak çalışan çocukların, “çalışan” “(işçi)” kimlikleri hakkındaki farkındalığın oluşmadığını ortaya koymaktadır.