Türkiye'de cari açık sorunu ve politika uygulamaları

Abstract

Cari işlemler hesabı açıkları, son yıllarda hızlı ku?reselleşmenin ve finansallaşmanın etkisi ile özellikle gelişmekte olan u?lke ekonomileri için önemli bir tehdit unsuru halini almaktadır. Aynı durum Tu?rkiye ekonomisi için de geçerli olup son yıllarda cari açık ile mu?cadele amaçlı politika önerileri ve tedbirler öngören birçok çalışma yapılmıştır. Cari açığa yönelik olarak su?rdu?ru?lebilirlik ve finansman sorunlarından önce, cari açığın dinamiklerinin bilinmesinin bu?yu?k önem arz ettiği du?şu?nu?lmektedir. Bu çalışmada, cari açığa etki eden belirleyiciler ve bu kapsamda uygulanan politikalar ele alınarak, cari açığın kapatılmasına yönelik politika önerileri sunulması amaçlanmaktadır. Çalışmada, 2003-2015 yılları arasında, aralarında eş-bu?tu?nleşme ilişkisi bulunan, ihracatın ithalatı karşılama oranı, petrol fiyatları, reel efektif döviz kuru, reel faiz oranı ve Bist100 değişkenleri, VECM ile analiz edilmektedir. Analiz sonucunda Tu?rkiye ekonomisi için ihracatın ithalata bağımlılığının cari işlemler hesabındaki dengesizliklerin en önemli nedeni olduğu saptanmıştır. Ayrıca Tu?rkiye ekonomisinin, u?zerinde tartışılan yapısal reformları bir an önce hayata geçirmesinin cari açık ile mu?cadelede hızlı bir biçimde yol kat edebilmek adına etkili bir faktör olacağı da çalışmanın elde ettiği diğer bir önemli sonuçtur.