Türkiye'de iç göç ve kamu politikaları ilişkisi

Abstract

İç göç, yeni bir ikametle sonuçlanacak şekilde insanların ülke sınırları içerisinde yer değiştirmesidir. İç göç, bazen olumlu sonuçlar bazen de olumsuz sonuçlar doğurmaktadır. Bu nedenle kamu otoritesi tarafından yönetilmesi gereken bir olgudur. Bu çalışmanın temel amacı, iç göçün kamu politikalarıyla yönetilebilir bir olgu olup olmadığını tespit ederek, Türkiye’de iç göç ile merkezi yönetim harcama politikaları arasındaki ilişkiyi incelemek ve politika önerileri geliştirmektir. Çalışmada ilk olarak Türkiye’de iç göçün tarihsel gelişimi ve 2008 – 2017 yılları arasında kamu harcamaları ve iç göç ilişkisi incelenmiştir. İkinci olarak ise iç göç ile kamu harcamaları arasındaki ilişki göç çekim modelinden faydalanılarak çok boyutlu sabit etkili tahminci ile tahmin edilmektedir. Analizde 2014 – 2017 yılları arasında Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi kapsamında nüfus istatistikleri ve göç istatistikleri ile Genel Yönetim Mali İstatistikleri kapsamında iller itibariyle merkezi ve yerel yönetim harcamalarının bütçe gider tabloları kullanılmıştır. Sonuç olarak Türkiye’de iç göç, nüfus ile pozitif yönlü, mesafe ile negatif yönlü bir ilişkiye sahiptir. Aynı şekilde göç edilen il içinde bir akraba, hemşehri veya tanıdığın olması, söz konusu ile göçü pozitif yönde etkilemektedir. Kamu harcamalarının fonksiyonel sınıflandırması kapsamında ise iç göç üzerinde en büyük ve pozitif etkiye eğitim harcamaları sahiptir. Ardından kamu düzeni ve güvenliği kapsamında gerçekleştirilen harcamalar gelmektedir. Bu araştırmada, iç göç hareketlerinin gerçekleşmesinden önce mekana ilişkin politikaların üretilmesi gerekliliği sonucuna ulaşılmıştır. Bu sonuçtan yola çıkarak, Türkiye’de iç göçler için beş politika önerisi sunulmaktadır.