Yaşam memnuniyetinin nicel ve nitel analizi : Türkiye'de ev kadınlarının istihdamı örneği

Abstract

Yaşam memnuniyeti, çok boyutlu bir konudur. Yaşam memnuniyeti, bireyin yaşamı genel olarak değerlendirildiğinde duyulan olumlu durum düzeyini göstermektedir. Toplumda bireylerin kendilerini çalışma hayatında tatmin etmeleri, mutluluk duymaları sadece istihdam dışı kesimi etkilememektedir; aynı zamanda ekonomik kaynaklardan emek gücünün âtıl kalması sonucu ekonomik bir kayıp olarak da ortaya çıkarak, tüm toplumu negatif etkilemektedir. Ekonomik büyüme açısından emek faktörünün üretime sevk edilmesi, gelirin artması ve refahın yükselmesiyle sonuçlanmaktadır. Bu çerçevede yaşam kalitesindeki artış bireylerin yaşam memnuniyetini de etkilemektedir. Başka yönden, ev kadınlarının gönüllü işsizliği tercih etmelerinin ve dolayısıyla üretim sürecine katılmama kararlarının sonucunda kendilerini mutlu hissetmeleri, ilgili yazında ‘çalışma hayatında toplumsal cinsiyet ayrımcılığı, ücretlerde eşitsizlik, ev-iş çatışması’ şeklinde ortaya çıkan engellerle ilişkilendirilerek açıklanabilir. Bu çalışmada ev kadınlarının çalışma hayatındaki rolü gelir, toplumsal fayda ve ekonomik büyüme yönünden değil, yaşam memnuniyeti kriteri açısından araştırılmaktadır. Çalışma bulgularında Türkiye’de ev kadınlarının istihdama yönelik yaşam memnuniyetinin ‘çalışan, işsiz ve istihdama dâhil edilmeyen’ kadınlara göre daha yüksek olduğu sonucuna ulaşılmıştır.