Türk iş hukukunda arabuluculuk müessesesinin işleyişi

Abstract

Çalışma hayatında işçi ve işverenlerin çıkarları birbiriyle çelişmektedir. Ancak uyumlu bir çalışma ortamının oluşması ortak bir çalışma barışına ulaşmakla mümkündür. İşçi ve işverenler çalışma şartlarını kendi aralarında belirleyemezlerse üçüncü bir kişinin arabuluculuğuna ihtiyaç duyarlar. Arabulucunun buradaki fonksiyonu, taraflara müşterek bir zemin hazırlamak ve onları ortak bir hat üzerinde tutmaktır. Arabuluculuk genel olarak barışçı bir girişim, uzlaştırıcı bir yoldur. Toplu sözleşme görüşmelerinde bir anlaşmaya varmak için taraflar, dışarıdan birinin yardımıyla gayretlerini sürdürürler. Resmi arabulucunun görevi, tarafların anlaşmaya varması için gerekli her türlü çabayı harcamak ve ilgililere önerilerde bulunmaktır. Arabulucu, toplu görüşme süresi içinde (gönüllü ve zorunlu olarak) ve toplu görüşme süresi sonunda devreye girer. Böylelikle tarafların çıkarlarını birbirine yaklaştırmaya çalışır. Tüm bu çabalar sonucunda arabulucu, tarafların çıkarlarını birbirine yaklaştırabilirse anlaşma sağlayabilir. Bunun sonucunda da toplu sözleşme imzalanır. Anlaşma sağlanamazsa diğer çözüm yolları olan hakem veya grevÊlokavt yolları ile anlaşma sağlanmaya çalışılır.