Dünyada ve Türkiye'de sosyal sigortalar kapsamında sağlık sigortası uygulamaları

Abstract

İnsan varoluşundan beri geleceğinden endişe duymuş ve yarınlarının güvende olmasını istemiştir. Bu nedenle geleceğini tehdit eden risklere karşı korunma yöntemleri geliştirmeye çalışmıştır. Tarihin ilk dönemlerinde bireysel olarak denenen bu yöntemler sonradan, aynı risklerle karşı karşıya kalan insanların bir araya gelerek dayanışma yapmasıyla kollektif olarak uygulanmaya başlanmıştır. Bu çabaların sonucunda modern sosyal güvenlik sistemlerinin en önemli aracı olan "sosyal sigorta" yöntemi ortaya çıkmıştır. Modern sosyal güvenlik sistemleri insana en çok zarar veren sosyal riskleri dokuz temel grupta toplamıştır. Bunlar, iş kazası, meslek hastalıkları, hastalık, analık, yaşlılık, malullük, ölüm, işsizlik ve aile yükleridir. Bu riskler içinde hastalık riski, yapısı itibariyle diğerlerinden farklı bir yere sahiptir. Çünkü her insan yaşamı boyunca sağlıklı olmayı ve sağlıklı kalmayı istemektedir. Buna ek olarak, sosyal devlet kavramının ortaya çıkmasıyla birlikte sağlık, insan için vazgeçilmez temel bir hak haline gelmiştir. Bu hakkı sağlama, koruma ve geliştirme görevi de olanakları ölçüsünde devletlere verilmiştir. Buradan hareketle her devlet içinde bulunduğu koşullara göre hastalık riskine karşı sosyal sağlık güvencesi sağlama konusunda farklı yasal düzenlemeler yapmıştır. Bu çalışmada dünyanın gelişmiş ve gelişmekte olan bazı ülkelerinde uygulanan farklı yapılardaki kamu sağlık sigortaları incelenmiş ve bu sistemlerin Türkiye'de uygulanan kamu sağlık sigortaları ile karşılaştırılma olanağı elde edilmiştir. Ayrıca ülkemizdeki kamu sağlık sigortacılığında karşılaşılan sorunlar ele alınmış ve bunların çözüm yolları üzerinde durulmuştur.