Komnenos dönemi toplumsal, siyasal ve dini tartışmaların sanata yansıması

Abstract

İkonaklast dönem, Bizans tarihinin dönüm noktalarından biridir. Bu dönemden sonra Bizans sanatı denetim altına alınır. Kilise dekorasyonlarındaki sahneler ve tasvirler, katı ikonografik kurallarla belirlenir. Hıristiyanlığa aykırı tasvirlerin yapılacağı endişesi, yaratıcılığı ve farklılığı engeller. Onbirinci yüzyılın ortalarından itibaren, Bizans'ta görülen entellektüel canlanma ve neoplatoncu fikir hareketleri tasvirlerle ilgili endişeleri giderir. Mikhael Psellos gibi düşünürlerin İmparatorluk yönetimiyle yakın ilişkiler kurmaları ve bu şekilde Kilise'ye neoplatoncu düşüncenin girişi, Bizans sanatında da bir dönüm noktası olarak görülebilir. Sanatın seyrinde değişiklik yaratan diğer bir olay da, I.Aleksios döneminde, imge karşıtı Hıristiyan akımların İmparatorluk yönetimini değiştirecek güce eriştiğinin anlaşılmasıdır. Bu akımların imgelere karşı olması ve farklı teolojik yorumları, Komnenos döneminde yapılan Kilise dekorasyonlarına da değişikliğe neden olur. Bütün bu etkilere rağmen, Komnenos ailesinin iktidarda olduğu yıllar (1081-1185), sanatta yaratıcılığın ve doğallığın ön planda olduğu bir dönemdir. Bu tez çalışmasında Komnenos dönemi sanatında değişime neden olan toplumsal, siyasal ve teolojik unsurlar, tarihsel süreç içinde incelenmiştir.