Devrimlere karşı tepkiler, (1923-1938)

Abstract

Türkiye Cumhuriyeti'nin şekillendiği, temellerinin atıldığı; 1923-1938 arası dönem aynı zamanda, devrimlerin halka benimsetildiği, yapılanma ve yaşatılma savaşının verildiği bir dönemdir. Paul Genziton'un deyimiyle, bu dönem Türkiye'sinde gerçekleştirilen devrimlerin dünyada bir eşi daha yoktur. Deyim yerinde ise, bütün bir halk adeta "deri" değiştirmiştir. Türkiye Cumhuriyeti kuruluş döneminde, muhafazakârların karşıt faaliyetleriyle karşılaşmıştır. Bunlar; teokratik saltanattan; laik ve demokratik cumhuriyete geçilirken; açık veya gizli, zayıf veya kuvvetli bir şekilde, devrim hareketlerini İslamcı açıdan yorumlayarak, atılan adımları durdurmaya çalışmışlar, zaman zaman halk hareketleri çıkarmaktan da geri durmamışlardır.Bunlara karşı, dönemin hükümeti, günün şartlarına göre gereken önlemleri almış ve rejimi korumaya çalışmıştır. Devrimlerin planlanmasında, yürütülmesinde ve topluma benimsetilmesinde Mustafa Kemal Atatürk başöğretmen rolü üstlenmiştir. Tezimde 1923-1938 arası dönem, üç bölümde incelenmiştir. Bunlar; siyasal alanda yapılan devrimler; devlet ve toplum yapısında yapılan değişiklikler; sosyal ve kültürel alanda yapılan devrimler ve bunlara karşı tepkilerdir. Tezimi hazırlarken, bu konularda basılmış resmi yayınlar, kitap ve makalelerin yanında, bu tarihler arasında çıkan çeşitli gazete ve dergilerden de yararlanılmıştır.