Seyahat acentalarında ekolojik sürdürülebilir ürün yönetimi : Türkiye üzerine nitel bir araştırma

Abstract

Seyahat acentalarında doğal çevrenin korunmasına yönelik sürdürülebilirlik faaliyetleri çerçevesinde ele alınan bu araştırmanın temel amacı, Türkiye Seyahat Acentaları Birliği (TÜRSAB) Doğa, Macera ve Sürdürülebilirlik komite üyesi seyahat acentalarının ürün geliştirme ve yönetim sürecinde dikkate aldıkları doğal çevreyi korumaya yönelik sürdürülebilirlik unsurlarını ortaya koymaktır. Bununla birlikte araştırma, komite üyesi acentaların sürdürülebilirlik faaliyetlerini yerine getirmesini engelleyen unsurları, acentaların bu faaliyetlere yönelerek elde edebileceği fırsatları, acentaların yazılı bir politikaya sahip olup olmadığını ve kitle turizmine yönelik faaliyetler gerçekleştirip gerçekleştirmediklerini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Araştırmada belirtilen sorulara cevap bulmak amacıyla nitel araştırma tekniklerinden biri olan, yarı yapılandırılmış görüşme tekniği kullanılmıştır. Görüşmeler TÜRSAB Doğa, Macera ve Sürdürülebilirlik komite üyesi 19 seyahat acentasıyla gerçekleştirilmiş olup, 3 işletmeyle ise görüşme gerçekleştirilememiştir. Elde edilen veriler içerik analiziyle incelenmiştir. İçerik analizi sonucunda, komite üyesi 18 acentanın özelde yazılı bir sürdürülebilirlik politikasına sahip olmadığı ve 10 işletmenin doğrudan veya dolaylı olarak kitle turizm faaliyetlerine hizmet sunduğu belirlenmiştir. Bununla birlikte, ürün geliştirme ve yönetim süreci kapsamında işletmelerin gerçekleştirdikleri faaliyetler ürün geliştirme, ürün sunum ve ürün değerlendirme süreci adı altında 3 farklı kategoride toplanmıştır. Bu süreçlerin tümünde işletmelerin doğal çevreyi korumaya yönelik faaliyetlerinin mevcut olduğu tespit edilmiştir. Buna ek olarak, ulusal alanda işletme faaliyetlerini yönlendirecek bir politikanın eksikliği ve finansal yetersizlikler işletmelerin sürdürülebilirlik faaliyetlerini yerine getirmesini engelleyen etkenlerin başında gelmektedir. Ayrıca, araştırmada acentaların finansal kazanımlar ve imaj elde etmek amacıyla sürdürülebilirlik faaliyetlerini gerçekleştirdikleri ortaya konmuştur.