Tofisopam'ın skopolamin ile amnezi oluşturulmuş sıçanların kognitif parametreleri ve hipokampal morfolojileri üzerine etkilerinin araştırılması

Abstract

Bu tez çalışmasında, 2,3-benzodiazepin türevi anksiyolitik bir ilaç olan tofisopam'ın bilişsel bozuklukları tedavi etme potansiyeli, skopolamin ile amnezi indüklenmiş sıçanlar kullanılarak araştırılmıştır. Sıçanların bilişsel performansları Morris su labirenti ve pasif sakınma yöntemleriyle; motor aktivitelerindeki değişimler aktivite kafesi ve Rota-rod testleriyle ve hipokampuslarındaki morfolojik değişiklikler ise çeşitli immunohistokimyasal yöntemlerle araştırılmıştır. Elde edilen bulgular, skopolamin uygulamasının sıçanların öğrenme ve bellek parametrelerini bozduğuna işaret etmiştir. Bilişsel performanstaki zayıflamaya hipokampal sinaptofizin, Ki-67 ve GFAP dansitelerinde azalmalar ve ani nöron kayıpları eşlik etmiştir. Tofisopam'ın 50 mg/kg dozda 7 gün süre ile uygulanması amnezik sıçanların bozulmuş olan bilişsel performanslarını artırmış; hipokampusta zayıflamış olan sinaptik transmisyonu güçlendirmiş, subgranüler alanlarda proliferasyonu artırmış ve astroglial geri çekilmeyi önemli oranda düzeltmiştir. Tofisopam'ın anti-amnezik etki potansiyeli ve hipokampal sinaptojenez, nörojenez ve glial plastisite üzerindeki yararlı etkileri bu çalışma ile ilk kez ortaya konulmuştur. Klasik 1,4-benzodiazepinlerin en önemli yan etkilerinden birinin amnezi olduğu göz önünde bulundurulduğunda, anksiyolitik bir ilaç olan tofisopam'ın, bilişsel işlevler üzerindeki olumlu etkilerinin klinik açıdan önemi daha iyi anlaşılabilir. Diğer yandan, tofisopam'ın bu preklinik çalışma ile ortaya konulmuş olan anti-amnezik etkisinin iyi tasarlanmış klinik araştırmalar ile doğrulanması gerekmektedir.