Graben yapılarındaki ana kaya derinliğinin belirlenmesinde gravite ölçüm yönteminin kullanılması, Eskişehir grabeni örneği

Abstract

Bu çalışmanın amacı gravite kullanılarak Eskişehir bölgesi ve civarında anakaya derinliklerini modellemek ve sismolojik özellikleri konusunda bilgi sahibi olmaktır. Graben içerisindeki alüvyon kalınlıkları, olası bir deprem afetinde, zeminin sarsıntılara nasıl bir tepki vereceği konusunda çok önemli bilgiler barındırmaktadır. Gravite ölçümlerinin alımında Scintrex CG-5 gravimetre cihazı kullanılmıştır. Çalışma alanında Kuzey-Güney doğrultulu beş adet ölçüm profili belirlenmiştir. İki profil arası uzaklık yaklaşık 2 km, profiller içerisindeki ölçüm noktaları arasındaki uzaklıklar 200 m. ile 250 m. arasında değişmektedir. Toplamda baz ölçümleri dahil 585 ölçü alınmıştır. Bu hatlar, graben yapısının tamamını kuzeyden güneye kapsayacak şekilde uzun tutulmuştur. Toplanan verilere gerekli düzeltmeler (enlem, yükseklik, kayma-baz, topoğrafya, gel-git) uygulananarak Bouguer anomali değerleri hesaplanmıştır. Bouguer anomali haritasına spekteral analiz işlemi ile genlik spektrumu belirlenmiştir. Spektrumdan anomali kaynaklarının ortalama derinlikleri ve süzgeçleme için gerekli olan kritik dalga boyları belirlenmiştir. Ardından Parker-Oldenburg yinelemeli ters çözüm yöntemi ile sediment-ana kaya sınır derinlikleri veya temel kaya ondülasyonu modellenerek graben yapısı kestirilmiştir