Sekizinci sınıf öğrencilerinin geometri ve ölçme problemlerini çözme süreçlerindeki cebirsel düşünme becerileri

Abstract

Cebirsel düşünme, cebir ile ilişkili olmasının yanında matematiğin diğer tüm alanlarını da kapsayan bir düşünme biçimidir. Bu bağlamda araştırma kapsamında; ortaokul sekizinci sınıf öğrencilerinin cebirsel düşünme bağlamında, geometri çalışmalarında semboller ve cebirsel ilişkileri, örüntüler ve genellemeleri, çoklu temsilleri nasıl kullandıklarını ve bu süreçte ortaya çıkan kavramsal zorlukları belirlemek amaçlanmıştır. Araştırma verilerinin toplanması, analiz edilmesi ve yorumlanmasında temel nitel araştırma yöntemi benimsenmiştir. Katılımcılar 2017-2018 eğitim öğretim yılında, Bartın ilinde bir devlet okulunda öğrenim gören sekizinci sınıf öğrencileri arasından Van Hiele Geometrik Düşünme Düzey Belirleme Testi ve araştırmacı tarafından hazırlanan Cebirsel Düşünme Düzey Belirleme Testi aracılığıyla seçilmiştir. Van Hiele Geometrik Düşünme Düzeylerine göre ikinci düzeyde olan öğrencilerden iki yüksek, iki orta ve iki düşük cebirsel düşünmeye sahip toplam altı öğrenci ile klinik görüşmeler yapılmıştır. Araştırma sürecinde toplanan veriler tematik analiz yöntemi ile incelenmiştir. Süreç içinde belirlenen tema, alt tema ve kodlar bağlamında araştırma bulguları sunulmuştur. Araştırma sonunda öğrencilerin geometri problemlerini çözerken cebirsel düşünme düzeyleri arttıkça geometri-cebir ilişkilendirmesi yapabildikleri; farklı temsilleri kullanabilme, temsiller arası geçiş yapabilme ve temsillerin geometrik anlamlarını yorumlayabilme becerilerinin arttığı; verilen örüntünün uzak adımını bulmak için cebirsel yaklaşımı kullandıkları, harfli ifadeler, doğrusal ilişki ve doğrusallık kavramlarına ile ilgili kavramsal zorluklar yaşadıkları sonuçlarına ulaşılmıştır.