Kapsamlı afazi testi (CAT-TR) dil bataryasının geçerlik ve güvenirlik çalışması

Abstract

Bu çalışma Kapsamlı Afazi Testi'ne (CAT-TR) ait Dil Bataryası bölümünün Türkçeye adaptasyonunu amaçlamıştır. Bu bölüm 21 alt test ve altı modalite puanından oluşmuştur (sözlü ve yazılı dili anlama, tekrarlama, adlandırma, okuma, yazma). Geçerlik ve güvenirlik analizlerinde 18 yaş üzerinde ve Türkçe konuşan 90 afazili ve 200 sağlıklı bireyin yanında Türkçe-İngilizce konuşan iki dilli 20 katılımcı yer almıştır. Katılımcılar iki eğitim (1-8 yıl ve 9+) ile üç yaş (18-44, 45-59, 60+) grubuna ayrılmıştır. Geçerliğe yönelik içerik, yapı ve ölçüt geçerliği analizleri yapılırken; güvenirlik analizleri iç tutarlılık, istikrarlılık ve eşdeğerlilik üzerine gerçekleşmiştir. Demografik değişkenlerin (eğitim, yaş ve cinsiyet) Türkçe konuşan afazili ve sağlıklı katılımcıların Dil Bataryası performansı üzerindeki etkisi incelenmiştir. Eğitim değişkeni sağlıklı bireylerin bütün modalite puanları üzerinde etkili iken; yaş grupları arasındaki performans farklılıkları okuma hariç diğer modalite puanlarında anlamlı bulunmuştur. Cinsiyet değişkeni sadece adlandırma performansında sağlıklı kadın katılımcılar lehine etki göstermiştir. Eğitim ve cinsiyet değişkenleri afazili katılımcıların dil performansı üzerinde anlamlı etki yaratmazken; 60 yaş altındaki afazili bireylerin Sözlü ve Yazılı Dili Anlama modalite puanlarında anlamlı olarak daha yüksek performans sergilediği belirlenmiştir. Son olarak modalite ve toplam test puanlarına ait kesme değerler sunulmuştur. CAT-TR Dil Bataryası bölümünün Türkçe konuşan yetişkin bireylerin dil değerlendirmesinde kullanılacak uygun bir araç olduğu sonucuna varılmıştır.