Türkiye iç hat havayolu pazarında yolcuların teknolojiye yönelik kabul ve algılarının tekrar satın alma davranışlarına etkisinin belirlenmesine yönelik bir araştırma

Abstract

Teknolojideki gelişmelerle hayatın adeta her alanında görülen dijital devrim, daha hızlı tüketen, zaman ve mekân kavramından bağımsız hareket eden, satın alma deneyimlerine ilişkin yorum ve paylaşımları ile alışveriş trendlerine yön veren tüketici topluluklarını ortaya çıkarmıştır. İşletmeler, sert rekabet koşullarında karşılaştıkları bu yeni tüketici davranışını anlamak ve mevcut müşteri potansiyellerini elde tutmak için farklı yöntemlerden faydalanmaktadırlar. Bu yöntemlerden birisi de tüketici davranışına öncülük eden faktörlerin tespit edilmesi amacıyla kurgulanan, tüketici davranışı modelleridir. Bu çalışmanın amacı, iç hat yolcularının seyahatlerini planlama sürecinde etkileşimde bulundukları akıllı teknolojilerin, tekrar satın alma davranışlarına etkisini inceleyen özgün bir araştırma modeli geliştirmektir. Bu doğrultuda UTAUT-2 teorisi kaynak alınarak, araştırma kapsamında yeniden düzenlenmiştir. Tüketici Güveni, Algılanan Risk, Tüketicinin Teknolojik Yenilikçiliği yapıları, literatür taraması neticesinde araştırma modeline eklenerek, tüketicilerin teknolojiye yönelik algılarının tekrar satın alma davranışına etkisi ölçülmüştür. Geliştirilen modele ilişkin 5'li likert ölçeğine göre hazırlanan anket, 29.07.2019 ve 09.08.2019 tarihleri arasında İstanbul Havalimanı İç Hatlar Terminalindeki yolculara uygulanmıştır. Toplam 770 katılımcı ile veri toplama işlemi gerçekleştirilmiştir. Toplanan veriler, yapısal eşitlik modellemesi yönteminden faydalanılarak test edilmiştir. Modelin gerekli geçerlilik ve güvenilirliği sağladığı tespit edilmiştir. Araştırma modeli ile elde edilen bulgular, tekrar satın alma niyetinin oluşumunda Performans Beklentisi, Kolaylaştırıcı Şartlar, Sosyal Etki, Alışkanlıklar, Tüketici Güveni, Algılanan Risk ve Tüketicinin Teknolojik Yenilikçiliği yapılarının önemli bir etkiye sahip olduğunu göstermektedir. Araştırma sonuçları, yolcuların tekrar satın alma davranışlarında teknolojiye yönelik kabul ve algılarının etkisini güçlü bir şekilde ispatlamaktadır.