Gelişmekte olan ülkelerde uygulanan ekonomik istikrar programlarının bankacılık sektörü üzerindeki etkileri ve finansal krizler

Abstract

Türkiye'de ve gelişmekte olan ülkelerde bankacılık sektörü, finansal sistemin temelini oluşturmaktadır. Tasarruf ve yatırımlara aracılık eden bu kurumlar, işlevlerini tam olarak yerine getiremezse, ekonomi etkin bir şekilde çalışamaz ve ekonomik büyüme olumsuz yönde etkilenir. Bu nedenle bankacılık sektöründe yaşanan krizler sadece bankalar ile sınırlı kalmayıp ekonominin geneli üzerine yayılmaktadır. Bu sistemde meydana gelen bir kriz, bankacılık sektörüne olan güvenin sarsılması nedeniyle tasarrufların azalmasına, yatırımların finanse edilememesine ve ekonomide yaşanan belirsizlik nedeniyle sermayenin dışarıya kaçmasına neden olmaktadır. Bunun yanında çöken finansal sistemin yeniden yapılandırılması için harcanan kaynaklar ekonomi üzerine büyük bir yük getirmektedir. Bu bakımdan bankacılık sektörünün risk algılamasını zayıflatarak bilanço yapısının bozulmasına neden olacak politika ve uygulamalardan kaçınmak, bankacılık krizlerinin önlenmesi ve ekonomik istikrarın sağlanması açısından önem arz etmektedir. Çalışmada bu amaçla; TÜrkiye'de uygulanan 2000 yılı ekonomik istikrar programının makroekonomik etkileri ve bunun bankacılık sektörüne yansımaları ortaya konmuştur. Risk algılaması zayıflayan bankacılık sektörünün likidite, faiz ve döviz kuru riskini üstlenmiş bir bilanço yapısıyla faaliyetlerini sürdürmesi, denetim eksikliği ve bozulan makroekonomik dengeler Kasım 2000 ve Şubat 2001 krizlerinin en önemli nedenleri olarak görülmüştür. Yapılan analiz sonucunda da bugörüşü destekleyen bulgular elde edilmiş; bankacılık sektörünün güçlendirilmesi için ne tür önlemlerin alınması gerektiği vurgulanmıştır.