Milletlerarası özel hukukta haksız fiillere uygulanacak hukuka dair genel kural

Abstract

Çalışmada yabancı unsurlu haksız fiil uyuşmazlıklarına uygulanacak olan hukuka ilişkin genel kural incelenecektir. İnceleme üç ana bölümde ele alınmıştır: İlk bölümde haksız fiillerde Amerikan Hukuku yaklaşımı ele alınmıştır. Amerikan hukukunun en önemli borç kaynaklarından biri olan haksız fiillerdir. Haksız fiillerin metodolojik gelişmeleri Restatement I ve Restatement II uygulamaları ile Amerikan Mahkemelerinin verdikleri kararlarda objektif bağlama noktaları ve en sıkı irtibata haiz hukuk kuralları ayrıntılı olarak incelenmiştir. Bunun yanında Amerikan Hukukunda yer verilen yeni yaklaşımlar, Restatement III hakkındaki düzenlemeler ve görüşler ele alınmıştır. Hukukun artık her alanında tartışılan hukuk seçimi ve taraf iradelerinin borç ilişkisini tayin hakkı kapsamındaki son gelişmeler belirtilmiştir. İkinci bölümde ise Avrupa Birliği hukukunda haksız fiillere uygulanacak hukuk hakkındaki gelişmelere yer verilmiştir. Bu bölümde özellikle akit dışı borç ilişkilerine uygulanacak hukuka dair Roma II Tüzüğü kapsamındaki gelişmeler incelenmiştir. Avrupa Birliği Adalet Divanı kararları da bu bölümde değinilmiştir. Özellikle Büyük Britanya'nın Avrupa Birliği'nden çıkış süreci ve bu sürecin olası etkileri üzerinde durularak, Birlik üzerindeki etkileri hakkında görüş beyan edilmiştir. Nihayet son bölümde Türk hukukunda yabancı unsurlu haksız fiillere uygulanacak olan hukuk incelenmiştir. Hem 2675 sayılı MÖHUK m. 25 hem de 2007 yılında yürürlüğe giren 5718 sayılı MÖHUK m. 34'te düzenlenen haksız fiillere uygulanacak olan hukuk metodolojik olarak ele alınmıştır. Yürürlükteki Kanun döneminde meydana gelen gelişmeler, doktrin görüşleri, objektif bağlama kuralları ve noktaları ele alınmıştır. Yine bu bölümde özellikle sübjektif bağlama kurallarına dair görüşler ve düşüncelerimize yer verilmiştir. Kanunun uygulandığı dönemde Yargıtay kararları da yine incelenmiştir. Çalışmamızda neticesindeki değerlendirmeler sonuç kısmında yer verilmiştir.