Hayat bilgisi dersinde değerler eğitiminde aile katılımı etkinlikleri: Bir eylem araştırması

Abstract

Değerler eğitimi ilkokul Hayat Bilgisi Dersi Öğretim Programı'nda ayrı bir başlık altında verilmekte ve önemi vurgulanmaktadır. Ancak programda değerlerin nasıl işleneceğine ve ailelerin sürece nasıl dâhil edilebileceğine ilişkin açıklamalara yer verilmediği görülmektedir. Bu bağlamda araştırmanın amacı, İlkokul Hayat Bilgisi dersinde üçüncü sınıfta değerler eğitiminde, aile katılımının nasıl sağlanabileceğinin ortaya konulmasıdır. Bu amaçla saygı ve sorumluluk değerleri, kazanımlar ile ilişkilendirilerek aile katılımlı etkinlikler ile kazandırılmaya çalışılmıştır. Araştırmada nitel araştırma desenlerinden, eylem araştırması deseni benimsenmiştir. Araştırma, 2021-2022 eğitim-öğretim yılında İstanbul ilinde bir devlet ilkokulunda üçüncü sınıfa devam eden 17 öğrenci ve bu öğrencilerin ailelerinin katılımı ile gerçekleştirilmiştir. Araştırma verileri; kişisel bilgi formu, aile iş birliği defteri, öğrenci anekdot defteri, öğrenci öz değerlendirme yazıları, aile katılım etkinlikleri video kayıtları, görüşmeler, geçerlik komitesi toplantısına ait video kayıtları, araştırmacı gözlemleri ve günlükleri aracılığıyla toplanmıştır. Veriler içerik analizi yoluyla çözümlenmiştir. Araştırma sonucunda aileler, öğrencilerde saygı ve sorumluluk değerlerinin kazanıldığını ve öğrencilerin bu değerleri davranışlarına yansıttıklarını belirtmiştir. Aileler ve öğrenciler, etkinlikleri eğlenceli ve etkili bulmuş, etkinliklerin aile içi iletişime ve aile bağlılığına katkıları olduğunu belirtmiştir. Aileler ve öğretmen, okul aile iş birliğinin etkili bir şekilde sağlandığını; bu iş birliğinden ve kurulan iletişimden mutlu olduklarını ifade etmiştir.